Jak unieważnić tytuł wykonawczy?
Wielu przedsiębiorców i osób prywatnych może niespodziewanie znaleźć się w sytuacji, gdy wobec nich wszczęto egzekucję na podstawie administracyjnego tytułu wykonawczego. Zrozumienie, kiedy i jak można zablokować taką egzekucję, jest kluczowe, ponieważ nie zawsze wystarczy samo wniesienie powództwa do sądu. Nie każdy administracyjny tytuł wykonawczy można zaskarżyć w sądzie.
Podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy. Tytułem wykonawczym jest tytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności. Na podstawie tytułu wykonawczego można wystąpić do komornika sądowego z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego.
Co to jest tytuł wykonawczy i klauzula wykonalności?
Tytułem wykonawczym jest tytuł egzekucyjny, któremu sąd nadał klauzulę wykonalności. Klauzula wykonalności jest wydanym przez sąd orzeczeniem, które stwierdza, że tytuł egzekucyjny nadaje się do wykonania i można na jego podstawie prowadzić postępowanie egzekucyjne. Tytuł wykonawczy stanowi podstawę do prowadzenia egzekucji o całe objęte nim roszczenie i ze wszystkich części majątku dłużnika, chyba że z treści tytułu wynika co innego.
Tytułami egzekucyjnymi są między innymi:
- Orzeczenie sądu prawomocne lub podlegające natychmiastowemu wykonaniu, jak również ugoda zawarta przed sądem.
- Akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej lub wydania rzeczy.
Jak wygląda procedura nadania klauzuli wykonalności?
Nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu następuje zazwyczaj na wniosek wierzyciela. Wniosek taki składa się do sądu pierwszej instancji. Sąd rozpatruje wniosek niezwłocznie, nie później niż w terminie 3 dni od jego złożenia. Postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Postanowienia tego nie doręcza się dłużnikowi, co oznacza, że postępowanie ma charakter zaoczny.
Jeżeli mamy do czynienia z ugodą zawartą przed mediatorem i aktem notarialnym, nie ma konieczności stwierdzania prawomocności. Istotne jest tylko ustalenie przez sąd, że dana ugoda została zawarta. O tym, że klauzula wykonalności została nadana, dłużnik dowiaduje się zazwyczaj od komornika, przy pierwszej czynności egzekucyjnej, np. zajęciu konta bankowego.
Kiedy można unieważnić tytuł wykonawczy?
Dłużnik może żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo jego ograniczenia, jeżeli:
- Przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności.
- Po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane.
- Małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się.
W przypadku niektórych należności, np. podatkowych czy celnych, ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umożliwia również wszczęcie powództwa cywilnego w celu zakwestionowania istnienia lub wysokości długu. Jeżeli rodzaj należności to umożliwia, po złożeniu pozwu wierzyciel powinien zawiadomić organ egzekucyjny i zażądać wstrzymania egzekucji do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd.
Powództwo opozycyjne jako sposób na obronę
Zgodnie z art. 777 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania cywilnego, dopuszczalne jest wytoczenie powództwa opozycyjnego (tzw. powództwa przeciwegzekucyjnego) względem tytułów, które uzyskały sądową klauzulę wykonalności. Chodzi tu o sytuacje, gdy egzekucja administracyjna przenosi się na grunt postępowania cywilnego.
Powództwo opozycyjne ma na celu podważenie zdarzeń, o które oparta została klauzula wykonalności. Dłużnik może oprzeć powództwo na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia świadczenia, a także na zarzucie potrącenia.
Sądy cywilne nie mają prawa samodzielnie badać, czy zobowiązanie wygasło lub nie może być egzekwowane. Sąd cywilny, rozpoznając powództwo przeciwegzekucyjne dotyczące administracyjnego tytułu wykonawczego, może zbadać jedynie, czy orzeczenie stwierdzające wygaśnięcie zobowiązania lub brak możliwości egzekucji wydał właściwy organ administracyjny. Jedynym wyjątkiem jest powództwo oparte na art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c., czyli jeśli dłużnik przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności.
Uchylenie klauzuli wykonalności a uchylenie tytułu wykonawczego
Zażalenie na postanowienie sądu o nadaniu klauzuli wykonalności wnosi się w terminie 7 dni od dnia, w którym dłużnik dowiedział się o wszczęciu egzekucji. Czasu jest niewiele.
Uchylenie klauzuli wykonalności stanowi jedynie pierwszy krok do uchylenia całego tytułu wykonawczego. Jedynym rozwiązaniem jest doprowadzenie do upadku całego tytułu egzekucyjnego. Jest to możliwe, ale obwarowane wymogami. Chodzi mianowicie o to, aby w postępowaniu sądowym, poprzedzającym wydanie tytułu wykonawczego, zachodziły istotne błędy proceduralne w zakresie doręczeń przesyłek.
Jeżeli tytuł wykonawczy jest wadliwy, osoba dłużnika dowiaduje się o całej sprawie dopiero od komornika. Poważne błędy sądu orzekającego w sprawie konkretnego zadłużenia, takie jak doręczenie przesyłki sądowej na stary adres zamieszkania, mogą stanowić podstawę do uchylenia tytułu wykonawczego.
Wobec wadliwości doręczenia przesyłki sądowej można wnosić o jej prawidłowe doręczenie, wykazując sądowi popełniony błąd. Należy również złożyć stosowny środek odwoławczy. Koniecznie o całej procedurze należy powiadomić komornika oraz wierzyciela. Po oficjalnym stwierdzeniu przez sąd wadliwości tytułu wykonawczego komornik będzie musiał umorzyć egzekucję, a wszystkie zabrane przez komornika pieniądze podlegają zwrotowi osobie egzekwowanej przez wierzyciela.
Odbierz swój #wyrok za pomocą #nakazu #egzekucyjnego
Ponowne wydanie tytułu wykonawczego zamiast utraconego
Zgodnie z art. 794 Kodeksu postępowania cywilnego, ponowne wydanie tytułu wykonawczego zamiast utraconego może nastąpić jedynie na mocy postanowienia sądu wydanego po przeprowadzeniu rozprawy. Na ponownie wydanym tytule wykonawczym czyni się wzmiankę o wydaniu go zamiast tytułu pierwotnego.
W postępowaniu o ponowne wydanie tytułu wykonawczego zamiast utraconego sąd nie bada, czy roszczenie objęte tytułem wykonawczym przedawniło się. Działanie sądu jest zwężone jedynie do ustalenia faktu utraty tytułu wykonawczego.
Do wydania ponownego tytułu wykonawczego na podstawie art. 794 k.p.c. wystarczy uwiarygodnienie przez wierzyciela, że utracił wydany mu tytuł wykonawczy. Sąd Najwyższy orzekł, że w świetle tego przepisu możliwość wydania nowego tytułu wykonawczego nie jest uzależniona od ustalenia okoliczności, w jakich tytuł został utracony, oraz daty utraty tego tytułu. Sąd rozpoznający wniosek powinien ustalić jedynie, czy nie miało miejsca dobrowolne wydanie tytułu wykonawczego dłużnikowi i czy należność wynikająca z tytułu nie została już zaspokojona.
| Podstawa prawna | Opis |
|---|---|
| Art. 840 § 1 pkt 1 KPC | Dłużnik zaprzecza zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności. |
| Art. 840 § 1 pkt 2 KPC | Po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane. |
| Art. 840 § 1 pkt 3 KPC | Małżonek dłużnika wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się. |
Zadbaj o terminowość - działania przed sądem cywilnym nie wstrzymują automatycznie egzekucji administracyjnej. Skuteczne unieważnienie tytułu wykonawczego wymaga skomplikowanej procedury, dlatego warto rozważyć skorzystanie z pomocy firmy antywindykacyjnej.
tags: #jak #uniewarznic #tytul #egzekucyjny