Obowiązek podania prawidłowego adresu przez wierzyciela do sądu
Jurysdykcja sądu to uprawnienie konkretnego sądu do orzekania w danej sprawie. Określenie prawidłowej jurysdykcji jest bardzo ważne - sądy mogą orzekać tylko w sprawach zgodnych ze swoją jurysdykcją. Zawsze należy więc upewnić się który sąd będzie odpowiedni do orzekania w danej sprawie.
Aby sąd mógł rozstrzygnąć sprawę, muszą zostać spełnione konkretne warunki, które analizuje się osobno dla każdego przypadku. Szczegółowo określają je ustawy, a w szczególności kodeksy postępowania.
Polski kodeks postępowania cywilnego [Dz.U. 1964 Nr 43 poz. 296] w art. 1099 stanowi, że brak jurysdykcji krajowej sąd bierze pod uwagę z urzędu i to w każdym stanie sprawy. W razie stwierdzenia braku jurysdykcji krajowej sąd odrzuca pozew lub wniosek, z zastrzeżeniem art. 1104 § 2 (umowa o jurysdykcję sądów polskich) lub art. 1105 § 6 (umowa wyłączająca jurysdykcję sądów polskich). Brak jurysdykcji krajowej stanowi przyczynę do uznania nieważności postępowania.
Dzisiejszy artykuł poświęcamy problematyce jurysdykcji sądu w przypadku nieznanego miejsca zamieszkania dłużnika.
Dochodzenie roszczeń od kontrahenta zagranicznego
Pojęcie jurysdykcji nabiera szczególnego znaczenia w przypadku interesów z kontrahentami zagranicznymi. Nie ma sensu się oszukiwać - dochodzenie roszczeń od kontrahentów, mających siedzibę lub zamieszkujących poza Polską zwykle jest trudniejsze. Nie oznacza jednak, że jest niemożliwe.
Dochodząc roszczeń od kontrahenta z Unii Europejskiej, możesz skorzystać z instytucji Europejskiego Nakazu Zapłaty lub Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego, jeśli dysponujesz już orzeczeniem sądu.
Procedury te są maksymalnie uproszczone. Aby z nich skorzystać, konieczna będzie jednak znajomość miejsca zamieszkania dłużnika. Bez tego ustalenie prawidłowej jurysdykcji sądu będzie bardzo trudne. Chcąc pozwać dłużnika, którego miejsce zamieszkania nie jest Ci znane, musisz więc spróbować ustalić jego miejsce zamieszkania.
Jak ustalić miejsce zamieszkania dłużnika za granicą?
Ustalenie miejsca zamieszkania dłużnika za granicą często bywa czasochłonne. W dzisiejszych czasach jest jednak i tak dużo łatwiejsze niż kiedyś. Ludzie, często całkowicie nieświadomie, pozostawiają po sobie wiele „śladów” - chociażby w mediach społecznościowych.
Możesz próbować ustalić adres dłużnika przy pomocy ambasad lub konsulatów. Możesz także skorzystać z pomocy profesjonalnych firm, zajmujących się poszukiwaniem dłużników.
Osoby, które świadczą takiej usługi to tzw. skip tracerzy. Pomagają oni w ustaleniu miejsca zamieszkania dłużnika, przy pomocy m.in. danych o dłużniku, możliwych do odnalezienia w różnych miejscach w Internecie. Warto rozważyć skorzystanie z takiej formy poszukiwania dłużnika, w szczególności, jeśli zależy Ci na czasie, a dług ma znaczną wysokość.
Nieznane miejsce zamieszkania pozwanego, a jurysdykcja sądu - gdy dłużnik przebywa na terytorium UE. Sąd polski czy obcy?
Zgodnie z zasadą określoną w Rozporządzeniu Bruksela I bis, osoby zamieszkujące na terytorium państwa członkowskiego UE mogą być pozywane, niezależnie od ich obywatelstwa, przed sądy tego państwa członkowskiego. Jeśli próbowałeś ustalić adres zamieszkania pozwanego za granicą, ale Twoje próby nie przyniosły skutku, warto sprawdzić jaką linię orzeczniczą przyjmowały sądy w podobnych sprawach.
Tak naprawdę określenie, który sąd będzie właściwy w bardzo dużej mierze zależy od okoliczności konkretnego przypadku i ciężko tu o wskazanie jednoznacznej zasady.
W wyroku z dnia 17 listopada 2011 roku w sprawie C-327/10 TSUE uznał że w sprawie, w której miejsce zamieszkania pozwanego nie było powodowi znane, właściwy jest sąd państwa członkowskiego, na którego terytorium znajduje się ostatnie znane miejsce zamieszkania pozwanego. Co jednak ważne, sprawa dotyczyła powództwa przedsiębiorcy przeciwko konsumentowi, a zatem możesz powoływać się na to orzeczenie tylko w takim przypadku. TSUE uznał, że jurysdykcja według ostatniego miejsca zamieszkania będzie możliwa gdy:
- Sąd nie jest w stanie ustalić aktualnego miejsca zamieszkania pozwanego;
- Nie ma dowodów, że brak że pozwany zamieszkuje w rzeczywistości poza terytorium UE.
Zgodnie z linią orzeczniczą TSUE, wspomniane już wyżej rozporządzenie Bruksela I bis, mające zastosowanie w sporach z konsumentami, nie przesądza o tym, że postępowanie nie może być prowadzone bez osoby, której miejsce zamieszkanie nie jest znane.
Warunkiem jest jednak to, aby sąd upewnił się, że powód podjął w dobrej wierze wszystkie niezbędne czynności, aby odnaleźć pozwanego, któremu niezmiennie przysługuje prawo do obrony.
Nieznane miejsce zamieszkania dłużnika, a jurysdykcja sądu - gdy dłużnik przebywa poza terytorium UE. Sąd polski czy obcy?
Jeśli Twój dłużnik przebywa poza UE i w umowie nie uregulowaliście kwestii jurysdykcji sądu, należy sprawdzić czy Polska i kraj siedziby kontrahenta nie zawały odpowiedniej umowy bilateralnej o współpracy w sprawach sądowych, w tym w przedmiocie jurysdykcji sądu. Warto wiedzieć, że Polskę z wieloma krajami wiąże tzw. Konwencja z Lugano. Dotyczy ona jurysdykcji i wykonywania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych.
Przy zwieraniu umowy z kontrahentem spoza Polski i spoza UE warto pamiętać, że kwestie jurysdykcji sądu można uregulować w umowie. Oszczędza to wielu późniejszych problemów.
Jeśli okaże się, że kraje nie zawarły stosownej umowy, należy sprawdzić co na ten temat mówią polskie regulacje. Polski kodeks postępowania cywilnego stanowi, że sprawa będzie należała do jurysdykcji krajowej, jeżeli pozwany ma miejsce zamieszkania lub miejsce zwykłego pobytu albo siedzibę w Rzeczypospolitej Polskiej (art.1103 KPC). Należy więc przede wszystkim podjąć próby ustalenia tych informacji.
Sąd polski będzie miał jurysdykcję również w przypadkach, gdy:
- Zobowiązanie wynika z czynności prawnej, wykonanej lub mającej być wykonaną w Polsce.
- Zobowiązanie nie wynika z czynności prawnej, ale powstało na terytorium RP.
- Działalność, zakład lub oddział pozwanego znajduje się w Polsce.
- Sprawa dotyczy roszczeń o prawa majątkowe, a majątek pozwanego znajduje się w Polsce lub przysługują mu prawa majątkowe w Polsce i mają one znaczną wartość w stosunku do wartości przedmiotu sprawy.
- Sam przedmiot sporu znajduje się w Polsce.
- Sprawa dotyczy spadku po osobie, która w momencie śmierci zamieszkiwała lub przebywała na terytorium RP.
W wielu przypadkach, gdy zawarłeś umowę z kontrahentem z Polski, który następnie ukrył się poza terytorium UE, może okazać się, że właściwy będzie sąd polski. Każdy przypadek będzie wymagał jednak indywidualnej oceny.
Jeśli żadna z tych sytuacji nie dotyczy Twojego przypadku, a sprawa jest bardziej skomplikowana, ponieważ nie dotyczy polskiego dłużnika, ukrywającego się za granicą, ale kontrahenta zagranicznego - powinieneś skonsultować się z prawnikiem. Każdy taki przypadek będzie wymagał dogłębnej analizy prawnej.
Ustalenie właściwości sądu w Polsce - pozew o zapłatę, a adres pozwanego
Osobną kwestią pozostaje ustalenie miejsca zamieszkania dłużnika w Polsce. Nawet jeśli w sprawie nie bierze udziału tzw. element obcy, a Ty nie znasz miejsca zamieszkania dłużnika w Polsce - nadal zajdzie konieczność jego ustalenia. Miejsce zamieszkania dłużnika musisz podać już w pozwie.
Podawanie adresu osoby pozwanej, w tym również dłużnika, jest konieczne. Sąd musi przecież wiedzieć, gdzie doręczyć pozew i kolejne pisma procesowe.
Jak już wspominaliśmy, zasadą jest wnoszenie pozwu do sądu, w okręgu którego mieszka pozwany. Jeśli Twoim dłużnikiem jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, właściwym będzie sąd ze względu na miejsce jej siedziby.
Jeśli powód, czyli osoba występująca z pozwem ich nie poda niezbędnych danych dłużnika, w tym adresu, sąd wezwie go do uzupełnienia tzw. braków formalnych.
Jeśli nie uzupełnisz braków formalnych w terminie 7 dni, sąd zarządzi zwrot pozwu. Oznacza to w praktyce, że Twój pozew nie wywoła żadnych skutków prawnych. Bieg 7-dniowego terminu liczy się zgodnie z przepisami ustawowymi, czyli od dnia doręczenia.
Fikcyjny adres pozwanego w pozwie - czy ma sens?
Wierzyciele, którym zostało niewiele czasu na złożenie pozwu często decydują się na podanie fikcyjnego lub nieaktualnego adresu zamieszkania pozwanego. Nie możemy oczywiście pochwalić takiej praktyki, ani tym bardziej jej zalecać. Nie zmienia to jednak faktu, że jest to pewnego rodzaju sposób na uniknięcie przedawnienia roszczenia.
Zgodnie z art. 177 § 1 pkt 6 KPC podanie w pozwie fikcyjnego czy też nieaktualnego adresu pozwanego, sprawia, że pozew zostaje skutecznie wniesiony. Sąd jednak zawiesi postępowanie po nieudanym doręczeniu pozwu.
Po tym jak wierzycielowi uda się ustalić prawidłowy i aktualny adres dłużnika, postępowanie może zostać ponownie podjęte. Wniosek o podjęcie postępowania powinien zostać złożony w ciągu roku - niezbędne będzie również wskazanie właściwego adresu.
Jeśli jednak podasz w pozwie fikcyjny lub nieaktualny adres dłużnika, a sąd przy pomocy np. bazy PESEL ustali inny adres - prawdopodobnie wezwie Cię do uzupełnienia braków formalnych. Stanie się tak również w sytuacji, gdy ktoś pod wskazanym adresem oświadczy, że dłużnik tam nie zamieszkuje.
Pan Jan złożył do sądu pozew o zapłatę należności przeciwko swojemu dłużnikowi, Panu Krzysztofowi. Jako miejsce zamieszkania pozwanego podał ostatnie znane sobie miejsce. Nie miał pewności czy dane te są aktualne. Okazało się jednak, że chociaż dłużnik już nie zamieszkuje pod wskazanym adresem, korespondencję odebrała jego była żona. W takiej sytuacji z dużą dozą prawdopodobieństwa można założyć, że sąd uzna korespondencję za prawidłowo doręczoną. Jeśli jednak była żona dłużnika wprost oświadczyłaby doręczycielowi, że dłużnik dłużej nie zamieszkuje pod tym adresem, doręczyciel poczyni stosowną wzmiankę. W takiej sytuacji sąd wezwałby Pana Jana do podania aktualnego adresu zamieszkania Pana Krzysztofa pod rygorem zawieszenia postępowania.
Nieznane miejsce zamieszkania dłużnika w Polsce - co dalej? Ustalenie właściwości sądu
Jeśli nie znasz adresu dłużnika, prowadzącego działalność gospodarczą, możesz:
- Sprawdzić jego dane w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEiDG). Znajdziesz tam jednak wyłącznie adres, pod którym prowadzona jest działalność, o ile działalność gospodarcza nie została zarejestrowana w miejscu zamieszkania dłużnika.
- Poszukać informacji w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS). Odnajdziesz tam dane dłużnika będącego: osobą prawną, ułomną osobą prawną lub innym podmiotem, np. fundacją, stowarzyszeniem itp.
- Sprawdzić akta dłużnika w sądzie rejestrowym. Taką możliwość przewiduje art. 10 ustawy o KRS [Dz.U. 1997 nr 121 poz. 769].
W przypadku dłużnika, który nie prowadzi działalności gospodarczej możesz:
- Złożyć wniosek do Centrum Personalizacji Dokumentów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji lub do urzędu gminy, w której potencjalnie zamieszkuje dłużnik. Jeśli wykażesz, że masz interes prawny w uzyskaniu danych dłużnika, są duże szanse, że otrzymasz informację o miejscu zamieszkania dłużnika.
Istotą wykazania interesu prawnego jest udowodnienie, że faktycznie musisz uzyskać dane dłużnika. Do wniosku należy zatem załączyć np. umowę z dłużnikiem, nieopłacone faktury VAT i wezwania do zapłaty.
Koniecznie przeczytaj nasz artykuł Jak ustalić dane adresowe dłużnika, w którym szczegółowo opisywaliśmy możliwości, które ma w tym zakresie wierzyciel.
Ustanowienie kuratora - gdy miejsca zamieszkania dłużnika w Polsce żadnym sposobem nie uda się ustalić
Jeśli pomimo prób ustalenia danych dłużnika, jego miejsce zamieszkania w Polsce nadal pozostaje nieznane, zawsze pozostaje możliwość ustanowienia kuratora. Możliwość tę przewiduje art. 143 KPC.
Warunkiem koniecznym dla ustanowienia kuratora jest uprawdopodobnienie, że miejsce pobytu nie jest możliwe do ustalenia z przyczyn obiektywnych. Sąd zanim zdecyduje o ustanowieniu kuratora, zbada czy faktycznie dołożyłeś należytej staranności, aby ustalić miejsce zamieszkania dłużnika.
Jeśli sąd zadecyduje o ustanowieniu kuratora, będzie on reprezentował podczas procesu interesy Twojego dłużnika. Ustanowienie kuratora wiąże się jednak z dodatkowymi kosztami.
System do monitoringu należności i samodzielnej windykacji Vindicat.pl - kompleksowe wsparcie w walce o odzyskanie należności
Jeśli aktywnie prowadzisz działalność gospodarczą, problemy z brakiem terminowych płatności są Ci pewnie doskonale znane. Nawet jeśli znasz miejsce zamieszkania dłużnika, zapewne nie są to dla Ciebie przyjemne sytuacje. W walce z nierzetelnymi kontrahentami małych i średnich przedsiębiorców wspiera system do monitoringu należności i samodzielnej windykacji Vindicat.pl.
System do monitoringu należności i samodzielnej windykacji Vindicat.pl to kompleksowe wsparcie na każdym z etapów odzyskiwania należności.
W systemie można nie tylko windykować, ale również monitorować firmowe płatności. To ważne działanie prewencyjne. Dowiedz się więcej o roli monitoringu płatności.
Jeśli zajdzie konieczność rozpoczęcia windykacji, system prowadzi przedsiębiorcę przez każdy z jej etapów. Z systemu można wygenerować spersonalizowane i gotowe do użycia m.in wezwania do zapłaty, pozwy do sądu i e-sądu. System zaopatruje również małe i średnie firmy we wszystkie dokumenty potrzebne przy egzekucji komorniczej. Przy pomocy kilku kliknięć można także wygenerować gotowy wniosek o ustalenie danych dłużnika.
Z systemu do monitoringu należności i samodzielnej windykacji Vindicat.pl możesz wygenerować kompletny wniosek o ustalenie danych dłużnika. Przedsiębiorcy, zarejestrowani w systemie Vindicat.pl otrzymują pismo gotowe do złożenia w Centrum Personalizacji Dokumentów MSWiA. Muszą pod nim jedynie złożyć własnoręczny podpis. Oprócz możliwości wygenerowania gotowych i kompletnych dokumentów, użytkownicy Vindicat.pl mogą:
- Negocjować z dłużnikiem online
- Skorzystać ze sprawdzonych scenariuszy windykacji i analizy statusu sprawy
- Korzystać z giełdy długów
- Uzyskać dostęp do Big InfoMonitor - w zależności od wybranej oferty
System Vindicat.pl to jedyne na rynku tak kompleksowe narzędzie windykacyjne. Windykacja w małych i średnich firmach nigdy dotąd nie była jeszcze tak uproszczona.
Ustalenie adresu zamieszkania pozwanego jest niezbędne dla skutecznej realizacji Twoich praw.
Podsumowując - dla ustalenia jurysdykcji sądu konieczna jest znajomość miejsca zamieszkania pozwanego lub chociażby podjęcie prób jego ustalenia. Adres zamieszkania pozwanego to bardzo istotny element pozwu. W praktyce jego znajomość warunkuje możliwość skutecznego ...
Procedura doręczenia komorniczego wprowadzona 7 listopada 2019 roku zawiera w sobie dwa postępowania. Pierwszym z nich jest postępowanie dotyczące doręczenia korespondencji, drugie natomiast zależne od wyniku tego pierwszego, prowadzone jest w przedmiocie ustalenia aktualnego miejsca zamieszkania adresata (pozwanego) - pisze Kamil Paweł Szmidt, adwokat w RESIST Rezanko Sitek. W wypadku ustalenia aktualnego miejsca zamieszkania pozwanego wystąpić muszą określone przesłanki. Najpierw wszczęte musi zostać postępowanie w przedmiocie doręczenia korespondencji pozwanemu na adres wskazany w pozwie, na podstawie zobowiązania sądu w trybie art. Próba doręczenia korespondencji dokonana przez komornika musi być bezskuteczna z jednoczesnym ustaleniem przez komornika, że adresat pod danym adresem nie zamieszkuje bądź komornik nie zdołał ustalić czy adresat pod tym adresem zamieszkuje. Taki wynik czynności uprawnia powoda do złożenia wniosku o podjęcie czynności mających na celu ustalenie aktualnego miejsca zamieszkania pozwanego. Zwrócić uwagę należy na fakt, iż uprawnienie to należy rozpatrywać tak naprawdę przez pryzmat obowiązku. Dla prawidłowego wykonania zobowiązania sądu powód ma obowiązek podjąć te działania, w razie wystąpienia bezskutecznej próby doręczenia korespondencji pozwanemu pod adresem wskazanym w pozwie. Patrząc przez pryzmat praktyki należy stanowczo wskazać, że nie można wszcząć postępowania o ustalenie aktualnego adresu zamieszkania pozwanego bez uprzedniego postępowania w przedmiocie doręczenia korespondencji. Wielokrotnie bowiem zdarzają się sytuacje, w których powodowie kierują do komorników wnioski wyłącznie o ustalenie adresu zamieszkania pozwanego celem przyśpieszenia postępowania i ominięcia procedury doręczeniowej. Niezależnie od powodów takich działań wskazać należy, iż wniosek taki podlega zwrotowi. Sąd zobowiązuje powoda do doręczenia korespondencji pozwanemu za pośrednictwem komornika w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania zobowiązania, załączając jednocześnie korespondencję, która ma być doręczona. W tym też terminie powód ma obowiązek złożyć do sądu dowód doręczenia korespondencji pozwanemu (sporządzony przez komornika) albo zwrócić korespondencję wraz z dowodem na piśmie, że pozwany zamieszkuje pod adresem wskazanym w pozwie. Naruszenie tego terminu spowoduje zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 177 par. 1 pkt 6 k.p.c. Termin na złożenie wniosku o podjęcie postępowania sądowego wynosi 3 miesiące. Wraz z wnioskiem o podjęcie postępowania powód musi przedstawić dowody na wykonanie nałożonego uprzednio zobowiązania, umożliwiającego dalsze procedowanie w sprawie. Po otrzymaniu informacji od komornika, iż próba doręczenia okazała się bezskuteczna z jednoczesnym wskazaniem, iż pozwany pod danym adresem nie zamieszkuje bądź brak jest możliwości jednoznacznego stwierdzenia w tym przedmiocie, powód powinien sporządzić wniosek o podjęcie czynności zmierzających do ustalenia aktualnego adresu zamieszkania pozwanego. Przedmiotowy wniosek składa się wyłącznie do komornika, który prowadził postępowanie w przedmiocie doręczenia korespondencji. Wynika to wprost z art. 3b ustawy o komornikach sądowych. Wniosek podlega opłacie komorniczej w wysokości 40 złotych (art. 41.2 oraz 41.3 ustawy o kosztach komorniczych). Koszty postępowania obciążają tymczasowo wnioskodawcę (powoda), natomiast powód może wystąpić o zasądzenie ich na jego rzecz w toku trwającego postępowania sądowego. Dalsze czynności podejmuje komornik sądowy w oparciu o procedurę określoną w art. Zgodnie z przepisami komornik sądowy może wystąpić z zapytaniem o aktualny adres zamieszkania do organów podatkowych, organów rentowych, banków i spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych. Wskazać należy, iż jest to mocno ograniczony wachlarz uprawnień w toku tego postępowania. Wydaje się, iż celem tego postępowania powinno być wszechstronne podjęcie działań mających na celu ustalenie aktualnego adresu zamieszkania pozwanego. Natomiast wprowadzenie tak ograniczonych możliwości w tym postępowaniu przez ustawodawcę ciężko racjonalnie wyjaśnić. Postulatem de lege ferenda jest natomiast rozszerzenie możliwości skierowania zapytań do wszystkich podmiotów określonych w art. 761 par. 1 ze zn 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Komornik może również korzystać z informacji znanych mu z urzędu, w szczególności z informacji dostępnych z prowadzonych postępowań w stosunku do pozwanego. Problematyka natomiast pojawia się w momencie przekazania ustalonego przez komornika adresu pozwanego do sądu. Sąd ponawia wysyłkę na ustalony przez komornika adres. W momencie nieodebrania korespondencji pod tym adresem - podejścia sądów są różne - sąd albo wydaje kolejne zobowiązanie dla powoda do wszczęcia procedury doręczeniowej za pośrednictwem komornika bądź uznaje, że skoro adres został ustalony w wyniku podęcia czynności przez komornika sądowego to brak jest podstaw do ponownego wszczynania tej procedury i uznaje przesyłkę za doręczoną. Należy opowiedzieć się stanowczo za tym drugim podejściem. Skoro bowiem adres ten został ustalony przez organ jakim jest komornik sądowy, to należy przyjąć domniemanie, iż zostały wykonane wszelkie czynności gwarantujące możliwość uzyskania przez pozwanego informacji o toczącym się postępowaniu. Należy zwrócić uwagę, iż problematyki tej nie da się rozwiązać uniwersalnym rozwiązaniem. Część osób nie zgłasza aktualnego adresu zamieszkania w organach podatkowych czy bankach, inni natomiast celowo unikają odbioru wszelkiej korespondencji. Przepisy prawa i podejście sądów powinny stać nie tylko na straży poszanowania praw pozwanego albo również powoda.
Wierzyciel nie dopełnił obowiązku wskazania prawidłowego adresu zobowiązanego w tytule wykonawczym, co skutkowało zwrotem tytułu wykonawczego. Podanie adresu sprzed 7 lat nie spełnia wymogu formalnego. Organ egzekucyjny ustala adres zobowiązanego jedynie w sytuacji, gdy uległ on zmianie po wystawieniu tytułu wykonawczego.
Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 17 lipca 2014 r., III CZP 43/14 podkreśla, że wskazanie w pozwie miejsca zamieszkania powoda i pozwanego jest kluczowe dla indywidualizacji stron, komunikacji z sądem, określenia właściwości miejscowej, sposobu doręczania dokumentów, a także rozwiązywania problemów transgranicznych i jurysdykcji krajowej. Obowiązek ten wynika z art. 126 ust. 2 Kodeksu postępowania cywilnego. Brak wskazania miejsca zamieszkania lub siedziby strony pozwanej stanowi podstawę zwrotu pozwu.
Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 17 lipca 2014 r. (III CZP 43/14) jednoznacznie stwierdził, że niewskazanie przez powoda w pozwie miejsca i adresu zamieszkania pozwanego będącego osobą fizyczną stanowi brak formalny pozwu, uniemożliwiający nadanie mu prawidłowego biegu. Podkreślono, że przez adres należy rozumieć miejsce zamieszkania, a nie adres zakładu pracy, który nie jest jednoznaczny i nie gwarantuje rzetelnego procesu tak jak miejsce zamieszkania.
tags: #od #kiedy #wierzyciel #ma #obowiazek #podania