Urząd skarbowy ma prawo do zajęcia wynagrodzenia pracownika w celu egzekucji zaległości podatkowych. Proces ten jest uregulowany przepisami prawa i nakłada określone obowiązki zarówno na pracodawcę, jak i pracownika.
W przypadku stwierdzenia zaległości podatkowej, urząd skarbowy wysyła dłużnikowi upomnienie. Wszczęcie egzekucji jest możliwe po upływie 7 dni od doręczenia upomnienia. Do jej rozpoczęcia niezbędny jest tytuł wykonawczy, którym może być np. złożona przez podatnika deklaracja podatkowa lub decyzja wydana w wyniku postępowania podatkowego.
Naczelnik urzędu skarbowego jest organem uprawnionym do zajęcia części wynagrodzenia dłużnika. Po otrzymaniu tytułu wykonawczego, urząd skarbowy wysyła zawiadomienie o zajęciu do pracodawcy. Pracodawca jest zobowiązany do przekazania zajętej części wynagrodzenia bezpośrednio na rachunek bankowy urzędu, aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności.
Jednocześnie z przesłanym zawiadomieniem dla pracodawcy, organ egzekucyjny zawiadamia zalegającego podatnika o zajęciu jego wynagrodzenia. Dodatkowo wzywa pracodawcę do złożenia za 3 miesiące poprzedzające zajęcie zestawienia otrzymywanego przez pracownika wynagrodzenia.

Podstawą wyliczenia kwoty potrącenia jest wartość netto wynagrodzenia za pracę, czyli po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz zaliczki na podatek dochodowy. Część wartości wynagrodzenia jest kwotą wolną, niepodlegającą egzekucji. Ograniczenie to nie ma zastosowania w przypadku umów zlecenia lub umów o dzieło zawartych z własnym pracodawcą.
Fiskus, egzekwując zaległe podatki z wynagrodzenia dłużnika, może zająć maksymalnie połowę otrzymywanego przez tego podatnika wynagrodzenia, po odliczeniu składek i zaliczki na podatek dochodowy. Nie będzie mógł potrącić egzekwowanych należności podatkowych z wynagrodzenia, które jest równe minimalnemu wynagrodzeniu za pracę po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz zaliczki na podatek dochodowy.
Potrącenia mogą być dokonywane w następujący sposób:
W przypadku nagród z zakładowego funduszu nagród, dodatkowego wynagrodzenia rocznego oraz innych należności przysługujących pracownikom z tytułu udziału w zysku lub w nadwyżce bilansowej, podlegają one w 100% egzekucji na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych.
Limity i ograniczenia dotyczące zajęcia wynagrodzenia, uregulowane w Kodeksie pracy, dotyczą jedynie stosunków pracy. Nie dotyczą umów cywilnoprawnych, takich jak umowa zlecenie czy umowa o dzieło. W przypadku tych umów, pracodawca ma obowiązek przekazywania wierzycielom całej kwoty wynagrodzenia.
Jeśli jednak pracodawca, zgodnie z wolą pracownika, wystosuje do komornika pismo z informacją, że dany rodzaj dochodu to jedyne źródło utrzymania pracownika, komornik może wydać zezwolenie na potrącanie maksymalnie 50% wypłaty.

Zajęcie wynagrodzenia za pracę jest dokonane z chwilą doręczenia pracodawcy zawiadomienia o zajęciu. Pracodawca nie może wypłacać zajętej części wynagrodzenia pracownikowi, lecz musi przekazać ją urzędowi skarbowemu aż do pełnego pokrycia dochodzonej kwoty.
Zgodnie z art. 882 KPC, pracodawca w ciągu tygodnia od dnia wezwania przez komornika ma obowiązek:
Pracodawca jest również zobowiązany do niezwłocznego zawiadomienia komornika oraz wierzyciela o każdej zmianie okoliczności wskazanych powyżej.
Jeżeli pracodawca bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętego wynagrodzenia albo jego części organowi egzekucyjnemu, zajęte wynagrodzenie albo jego część może być ściągnięte od pracodawcy w trybie egzekucji administracyjnej.
Za niewykonanie lub nienależyte wykonanie obowiązków związanych z egzekucyjnym zajęciem przez urząd skarbowy wynagrodzenia pracownika grozi kara pieniężna. Osoba odpowiedzialna za realizację tego zajęcia, która dopuściła się zaniedbań, może otrzymać karę pieniężną w wysokości do 3.800 zł.
Kara pieniężna może być powtarzana w przypadku uchylania się w dodatkowo wyznaczonych terminach od wykonania obowiązków wynikających z zajęcia egzekucyjnego. Sankcja ta jest wymierzana na zasadzie uznania administracyjnego.
Zajęcie wynagrodzenia za pracę obowiązuje cały czas, chociażby po zajęciu nawiązano z dłużnikiem nowy stosunek pracy lub zlecenia albo choćby zakład pracy przeszedł na inną osobę, jeżeli osoba ta o zajęciu wiedziała.
W przypadku rozwiązania stosunku pracy z dłużnikiem, obowiązkiem dotychczasowego pracodawcy jest wpisanie wzmianki o zajęciu należności w wydanym dłużnikowi świadectwie pracy. Jeżeli nowy pracodawca dłużnika jest mu znany, obowiązkiem dotychczasowego pracodawcy jest przesłanie nowemu pracodawcy pracownika zawiadomienia komornika i dokumentów dotyczących zajęcia wynagrodzenia oraz powiadomienie o tym komornika i dłużnika, przeciwko któremu toczy się postępowanie egzekucyjne.
WAŻNE - wzmianka o zajęciu pracownikowi wynagrodzenia za pracę w świadectwie pracy powinna zawierać oznaczenie komornika, który zajął należność, oraz numer sprawy egzekucyjnej, jak również wskazać wysokość potrąconych już kwot.
tags: #zajecie #wynagrodzenie #z #urzedu #skarbowego #pracownik