Właściciel jednoosobowej działalności gospodarczej (JDG) odpowiada całym swoim majątkiem, co oznacza, że niezależnie od tego, czy zaległości powstaną w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, czy też nie, to odpowiada on zasadniczo wszystkim, co posiada.
Urząd Skarbowy ma prawo stosować wobec podatników różne środki egzekucyjne. Egzekucji administracyjnej podlegają podatki, opłaty i inne należności, do których stosowane są przepisy z działu III Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa.
Zajęcie komornicze nie oznacza jednak braku możliwości ochrony majątku dłużnika. Przedsiębiorca może skorzystać z jednej z kilku możliwości, która pozwoli mu uchronić się przed ewentualną licytacją.
Egzekucja administracyjna, w przeciwieństwie do egzekucji sądowej prowadzonej przez komornika, dotyczy przede wszystkim zobowiązań o charakterze publicznoprawnym. Obejmuje ona podatki, opłaty, składki na ubezpieczenia społeczne oraz inne należności, do których stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej. Naczelnik urzędu skarbowego jest właściwym organem egzekucyjnym w tym postępowaniu, a czynności egzekucyjne wykonują poborcy skarbowi.
Komornik sądowy natomiast zajmuje się egzekucją zobowiązań cywilnoprawnych, takich jak długi wynikające z umów, faktur, czy zasądzonych wyroków sądowych. Komornik działa na zlecenie wierzyciela, który uzyskał tytuł wykonawczy.
Ważne jest, że komornik może zająć środki pochodzące z programów finansowanych z udziałem środków publicznych, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych.
Co więcej, Urząd Skarbowy może zająć wierzytelności pieniężne przysługujące przedsiębiorcy wobec kontrahentów z tytułu dostaw towarów, robót, usług, dzierżawy, czynszu najmu itp. Zezwala na to art. 89 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zajęcia dokonuje się poprzez przesłanie do kontrahenta zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej.

Jednym ze świadczeń, które komornik może zająć bez żadnych przeszkód, jest zwrot podatku. Kodeks postępowania cywilnego jednoznacznie zezwala na dokonywanie przez komornika zajęcia zwrotu podatku. Co więcej, komornik ma prawo zająć nadpłatę nie tylko jednorazowo, ale także wierzytelności przyszłe. Oznacza to, że zajęcie komornicze w Urzędzie Skarbowym obejmuje także wierzytelności przyszłe.
Najważniejsza różnica między zajęciem zwrotu podatku a innymi formami egzekucji polega na tym, że w przypadku zwrotu podatku brak jest jakiejkolwiek kwoty wolnej od potrąceń, w przeciwieństwie do zajęcia z pensji czy konta bankowego. Oznacza to, że komornik może zająć całość zwrotu bez względu na jego wysokość.
Zgodnie z nowelizacją przepisów z 2022 roku, komornik może zająć całkowity zwrot podatku, nawet jeśli egzekucja dotyczy tylko jednego z małżonków. W przypadku małżonków, warto rozważyć osobne rozliczenie PIT, jeśli jeden z partnerów ma długi. Od 2022 roku komornik może zająć wspólny zwrot podatku, nawet jeśli egzekucja dotyczy tylko jednego z małżonków.
Okazuje się również, że zajęciu podlegają środki należne z ulgi na dziecko, a w 2023 roku kwota wolna od zajęcia wynosi zaledwie 2 617,50 zł (od lipca 2023 r. - 2 700 zł).
Niestety, jeśli masz zadłużenie komornicze, komornik ma prawo zająć cały zwrot podatku, włącznie z ulgą prorodzinną. Wynika to z przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, które nie przewidują kwoty wolnej od zajęcia w przypadku zwrotu podatku.
Jeśli zastanawiasz się, dlaczego Twój zwrot podatku nie wpłynął na konto, istnieje kilka sposobów, aby sprawdzić, czy został zajęty przez komornika.
Przede wszystkim, komornik ma obowiązek poinformować dłużnika o zajęciu zwrotu podatku. Informację tę otrzymasz listownie, za potwierdzeniem odbioru. Jednakże, zdarzają się sytuacje, gdy dłużnik nie odbiera korespondencji lub jest ona wysyłana na nieaktualny adres.
W razie wątpliwości, możesz samodzielnie zweryfikować, co stało się z Twoim zwrotem:
Komornik ma dostęp do informacji o zwrotach podatku dzięki systemowi e-Urząd Skarbowy. Nie musi on informować dłużnika o zamiarze zajęcia zwrotu. Zazwyczaj dłużnik dowiaduje się o tym fakcie z zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, które otrzymuje od komornika.

Choć obecnie nie istnieje żadna luka prawna, która pozwoliłaby całkowicie uniknąć zabrania przez komornika zwrotu podatku, istnieją sposoby, które mogą pomóc Ci zabezpieczyć chociaż część tych środków.
Przede wszystkim warto rozważyć zawarcie ugody z wierzycielem. Jest to jedno z najbardziej skutecznych rozwiązań, które może obejmować odroczenie terminu płatności, rozłożenie zaległości na raty, a nawet częściowe umorzenie długu. Wywiązywanie się z ugody może sprawić, że komornik nie zajmie kwoty nadpłaconego podatku.
Kolejnym ważnym krokiem jest weryfikacja, czy zajęta kwota ze zwrotu podatku została prawidłowo obliczona - szczególnie w sytuacji, gdy zajęto cały zwrot, mimo że kwota zadłużenia jest niższa. Dostrzeżone nieprawidłowości należy natychmiast zgłosić komornikowi, składając skargę na jego czynności.
Ponadto, należy sprawdzić, czy tytuł wykonawczy (nakaz zapłaty, wyrok zaoczny) został prawidłowo doręczony. W razie nieprawidłowości masz możliwość wnioskowania o ponowne doręczenie, co może prowadzić do wstrzymania działań egzekucyjnych.
Dłużnik prowadzący działalność gospodarczą w formie przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego, w razie gdy egzekucja zostanie skierowana do rzeczy niezbędnej do prowadzenia tej działalności, może wystąpić do sądu o wyłączenie tej rzeczy spod zajęcia, wskazując we wniosku składniki swego mienia, z których jest możliwe zaspokojenie roszczenia wierzyciela w zamian za rzecz zwolnioną. O wyłączeniu spod zajęcia sąd orzeka po wysłuchaniu stron, biorąc pod uwagę obok interesów wierzyciela i dłużnika również społeczno-gospodarcze znaczenie działalności gospodarczej dłużnika.
Z chwilą wydania postanowienia zwalniającego spod zajęcia, w stosunku do mienia zastępczego określonego w postanowieniu, następują skutki zajęcia. Komornik dokona niezwłocznie czynności związanych z zajęciem.
Przykładowo samochód osobowy stanowiący własność dłużnika i wykorzystywany przez niego do osobistej pracy zarobkowej w charakterze taksówkarza może być uznany za przedmiot niepodlegający egzekucji. W takim przypadku dłużnik może wystąpić do sądu z wnioskiem o zwolnienie tych rzeczy spod zajęcia w zamian za inne składniki swojego mienia, które wskaże jako przedmiot egzekucji.
Urząd Skarbowy może zająć konto, gdy powstanie zaległość podatkowa. Obejmuje to niezapłacony podatek dochodowy, VAT, akcyzę, mandat, czy opłaty lokalne. Zajęcie następuje na etapie postępowania egzekucyjnego. Poprzedza je bezskuteczne upomnienie lub wezwanie do zapłaty.
Zgodnie z przepisami, Urząd Skarbowy nie ma obowiązku informowania dłużnika o zajęciu jego rachunku bankowego. Zawiadomienie o zajęciu jest przesyłane bezpośrednio do banku. Bank jest zobowiązany do natychmiastowej realizacji blokady.
Zajęcie rachunku bankowego przez Urząd Skarbowy jest ważne do momentu całkowitej spłaty zadłużenia lub do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zobowiązania podatkowe co do zasady przedawniają się po 5 latach.
Dla rachunków osobistych obowiązuje kwota wolna od zajęcia, wynosząca 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę miesięcznie. Dla przedsiębiorców nie przewidziano kwoty wolnej od zajęcia na rachunku firmowym, co oznacza, że Urząd Skarbowy może zająć całość dostępnych środków.
Przed zajęciem egzekucyjnym chronione są świadczenia o charakterze socjalnym i alimentacyjnym, takie jak alimenty, świadczenia z Funduszu Alimentacyjnego, świadczenia rodzinne, dodatki pielęgnacyjne, porodowe, dla sierot zupełnych czy świadczenie wychowawcze.
Najszybszym sposobem na odblokowanie konta jest spłata zadłużenia. Można również negocjować z Urzędem Skarbowym rozłożenie długu na raty lub uzyskanie odroczenia spłaty.

Podsumowując, ochrona zwrotu podatku przed komornikiem stanowi prawdziwe wyzwanie w obecnym stanie prawnym. Należy zaakceptować fakt, że komornik ma pełne prawo zająć cały zwrot podatku, włącznie z przyszłymi wierzytelnościami. Jednakże, świadomość dostępnych opcji może pomóc przynajmniej częściowo zabezpieczyć te środki. Zawarcie ugody z wierzycielem niewątpliwie pozostaje najskuteczniejszą metodą ochrony zwrotu podatku.
tags: #czy #komornik #ma #dostep #do #urzedu