Zajęcie wynagrodzenia przez komornika – obowiązki pracodawcy i numer konta dłużnika
W sytuacji, gdy pracownik posiada długi i wszczęto wobec niego egzekucję komorniczą, pracodawca staje się odpowiedzialny za prawidłowe wykonanie obowiązków związanych z zajęciem wynagrodzenia. Zaniedbanie tych obowiązków może prowadzić do odpowiedzialności karnej i odszkodowawczej po stronie pracodawcy.
Czym jest egzekucja z wynagrodzenia za pracę?
Podstawowym sposobem prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest zajęcie wynagrodzenia za pracę dłużnika. Jest to najczęściej wykorzystywany instrument przez komornika. Instytucja ta została uregulowana w Kodeksie postępowania cywilnego (KPC). Wynagrodzenie za pracę zostało zdefiniowane w przepisach bardzo szeroko i obejmuje nie tylko świadczenia ze stosunku pracy, ale także wynagrodzenia za prace zlecone, nagrody, premie, zysk lub udział w funduszu zakładowym, należności członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i ich domowników z tytułu pracy w spółdzielni, a także wynagrodzenia członków spółdzielni pracy.
Następstwem zajęcia komorniczego jest nieważność rozporządzeń zajętym wynagrodzeniem przez dłużnika w zakresie przekraczającym część wolną od zajęcia, dokonane po zajęciu, a także przed, o ile wymagalność wierzytelności nastąpiłaby po zajęciu. Dłużnik nie może skutecznie zarządzać zajętą częścią środków.
Organem egzekucyjnym uprawnionym do prowadzenia egzekucji z wynagrodzenia za pracę dłużnika jest komornik działający przy sądzie rejonowym ogólnej właściwości dłużnika, czyli według miejsca jego zamieszkania lub pobytu.
Zawiadomienie komornicze pracodawcy
Po rozpoczęciu postępowania egzekucyjnego i zajęciu wynagrodzenia za pracę, komornik, oprócz zawiadomienia dłużnika, wzywa pracodawcę, aby nie wypłacał on dłużnikowi żadnego wynagrodzenia poza częścią wolną od zajęcia. W tej sytuacji pracodawca ma obowiązek:
- Przekazywania zajętej części wynagrodzenia bezpośrednio wierzycielowi pracownika.
- Przekazywania zajętego wynagrodzenia komornikowi, w przypadku gdy do wynagrodzenia jest lub zostanie skierowana jeszcze inna egzekucja, a wynagrodzenie w części wymagalnej nie wystarcza na pokrycie wszystkich egzekwowanych świadczeń.
Jeśli egzekucja komornicza dotyczy świadczeń alimentacyjnych, rentowych lub innych świadczeń powtarzalnych, komornik powinien poinformować pracodawcę o ich charakterze.
Obowiązek zawiadomienia pracownika i pracodawcy o zajęciu wynagrodzenia jest kluczowy. Bez niego istnieje ryzyko, że pracodawca nieświadomie wypłaci pracownikowi całość należnego wynagrodzenia, a pracownik rozporządzi środkami bez ograniczeń, mimo ciążących zobowiązań. Komornik jest również zobowiązany do pouczenia pracodawcy o skutkach niezastosowania się do wezwania. Wobec pracodawcy, który nie zastosuje się do jego poleceń, komornik może nałożyć grzywnę.
Jakie są obowiązki pracodawcy?
Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego, pracodawca w ciągu tygodnia od dnia wezwania przez komornika ma obowiązek:
- Przedstawienia za okres trzech miesięcy poprzedzających zajęcie, za każdy miesiąc oddzielnie, zestawienia wynagrodzenia dłużnika za pracę oraz oddzielnie jego dochodu z wszelkich innych tytułów.
- Podania, w jakiej kwocie i w jakich terminach zajęte wynagrodzenie będzie przekazywane wierzycielowi.
- W razie istnienia przeszkód do wypłacenia wynagrodzenia za pracę złożenia oświadczenia o rodzaju tych przeszkód, a w szczególności podania, czy inne osoby roszczą sobie prawa, czy i w jakim sądzie toczy się sprawa o zajęte wynagrodzenie i czy oraz o jakie roszczenia została skierowana do zajętego wynagrodzenia egzekucja przez innych wierzycieli.
Pracodawca obowiązany jest również do niezwłocznego zawiadomienia komornika oraz wierzyciela o każdej zmianie okoliczności wskazanych powyżej.
Po spełnieniu zadość wezwaniu komornika, pracodawca generalnie ma obowiązek przekazywać kwoty należne pracownikowi z zajętego wynagrodzenia bezpośrednio do rąk wierzycieli. Ma to na celu przyspieszenie momentu uzyskania przez wierzyciela zaspokojenia dochodzonego roszczenia. Pracodawca jest również zobligowany zawiadomić komornika o pierwszej wypłacie środków na rzecz wierzyciela. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy do wynagrodzenia została skierowana więcej niż jedna egzekucja, a kwota wynagrodzenia pracownika nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich wierzytelności. W takim przypadku zajęte wynagrodzenie powinno trafiać na rachunek komornika, który sporządza plan podziału środków.
Komornik może także wezwać pracodawcę do przekazywania mu zajętego wynagrodzenia, jeśli przemawiają za tym szczególne okoliczności, których ustawodawca nie sprecyzował. W orzecznictwie przyjęło się, że takie wyjście jest zarezerwowane na wypadek, gdy pierwotny sposób egzekucji napotyka przeszkody.
Kwoty wolne od potrąceń a umowy cywilnoprawne
Przepisy Kodeksu pracy ustanawiają ograniczenia w zakresie potrąceń z wynagrodzenia pracownika. Zasadniczo zajęta nie może być kwota stanowiąca równowartość minimalnego wynagrodzenia za pracę. Po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy, pracodawca pozostawia pracownikowi kwotę minimalnego wynagrodzenia netto.
W przypadku zatrudnienia pracownika w niepełnym wymiarze czasu pracy, kwota niepodlegająca zajęciu jest proporcjonalnie zmniejszona. Prawo pracy ustala również limity zajęcia wynagrodzenia, rozróżniając dłużników alimentacyjnych od pozostałych:
- Świadczenia alimentacyjne: potrącenie do 60% wynagrodzenia.
- Inne należności: potrącenie do 50% wynagrodzenia.
Nagrody z zakładowego funduszu nagród, dodatkowe wynagrodzenie roczne oraz inne należności z tytułu udziału w zysku podlegają w 100% egzekucji na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych.
Limity i ograniczenia wprowadzone przez Kodeks pracy dotyczą jedynie stosunków pracy. Nie dotyczą umów cywilnoprawnych, takich jak umowa zlecenia czy umowa o dzieło. W przypadku tych umów, pracodawca ma obowiązek przekazywania wierzycielom całej kwoty wynagrodzenia. Jednakże, jeśli pracodawca na wniosek pracownika poinformuje komornika, że dany dochód jest jedynym źródłem utrzymania pracownika, komornik może zezwolić na potrącanie maksymalnie 50% wypłaty.
Odpowiedzialność pracodawcy a kary pieniężne
Brak udzielenia wymaganych informacji komornikowi lub niewywiązywanie się z przelewów na rzecz wierzycieli może skutkować nałożeniem na pracodawcę kary grzywny w wysokości do 5000 zł. Sankcja ta może być ponawiana do czasu wykonania wymaganych czynności. Dodatkowo, w przypadku świadczeń alimentacyjnych, jeśli pracodawca wypłaca pracownikowi wynagrodzenie wyższe niż wynikające z umowy o pracę, bez dokonania potrąceń i zalega z płaceniem alimentów za okres dłuższy niż 3 miesiące, podlega karze od 1500 zł do 45 000 zł.
Numer konta dłużnika
Komornik jest uprawniony do żądania od pracodawcy informacji niezbędnych do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Do takich informacji można zaliczyć numer rachunku bankowego pracownika. Jest to konieczne do prawidłowego przeprowadzenia egzekucji, np. w celu zlecenia przelewu zajętej części wynagrodzenia.
Pracodawca ma obowiązek udzielenia komornikowi informacji o numerze rachunku bankowego pracownika, jeżeli jest to potrzebne do właściwego prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Zajęcie wynagrodzenia w razie zmiany pracodawcy
Zajęcie wynagrodzenia za pracę obowiązuje również wtedy, gdy z dłużnikiem zostanie nawiązany nowy stosunek pracy lub umowa zlecenia, a także gdy zakład pracy przejdzie na inną osobę, pod warunkiem, że nowa osoba o zajęciu wiedziała. W przypadku rozwiązania stosunku pracy z dłużnikiem, dotychczasowy pracodawca ma obowiązek wpisania do świadectwa pracy informacji o zajęciu należności. Powinna ona zawierać oznaczenie komornika, numer sprawy egzekucyjnej oraz wysokość potrąconych kwot.
Jeżeli dotychczasowy pracodawca zna nowego pracodawcę dłużnika, jego obowiązkiem jest przesłanie do niego zawiadomienia otrzymanego od komornika oraz innych dokumentów dotyczących zajęcia wynagrodzenia, a także powiadomienie o tym komornika i dłużnika.
Nowy pracodawca, któremu pracownik przedstawi świadectwo pracy ze wzmianką o zajęciu należności, zawiadamia o zatrudnieniu pracownika poprzedniego pracodawcę oraz wskazanego we wzmiance komornika.
Jak działa KOMORNIK? Jak Rozłożyć DŁUG NA RATY u Komornika? Jak Dogadać się z Komornikiem?
Obowiązek powiadomienia komornika o zmianie pracodawcy obciąża również dłużnika.
tags: #czy #komornik #moze #wezwac #pracodawce #do