Gdy wierzyciel nie chce ugody: co robić w takiej sytuacji?
Zaległości w spłacie należności często oznaczają podjęcie przez wierzyciela postępowania sądowego wobec dłużnika, czego efektem najczęściej jest egzekucja komornicza. Jednak taki obrót spraw nie jest przesądzony - równie dobrze dłużnik może zawrzeć z wierzycielem ugodę, a więc porozumienie dotyczące spłaty wierzytelności. Jednym z jej skutków - jeżeli ugoda zostanie zawarta już na etapie egzekucji komorniczej - jest umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Ugoda z wierzycielem oznacza porozumienie, jakie zawiera z nim dłużnik. Na jego mocy wierzyciel godzi się na ustępstwa wobec swojego dłużnika. Jednak wynegocjowanie ugody nigdy nie jest prostym zadaniem. Jak je wykonać? Propozycja ugody powinna być dobrze przemyślana i korzystna z punktu widzenia wierzyciela. Propozycję możemy złożyć pisemnie lub osobiście umówić się z wierzycielem na rozmowę. Dłużnik powinien wyrazić szczery zamiar spłaty zadłużenia i przedstawić racjonalny, najlepiej poparty wyliczeniami, plan spłaty długu. Dłużnik musi przedstawić wierzycielowi solidne korzyści, jakie ten zyska, po zawarciu ugody. Również dłużnik powinien być skory do negocjacji. Wierzyciel nie musi jednak zgodzić się na ugodę zaproponowaną przez dłużnika. Może obawiać się, że dłużnik nie dotrzyma ustalonych w dokumencie ugody warunków, lub np.
Wierzyciel może nie zgodzić się na propozycję spłaty długu i wstrzymania egzekucji komorniczej. Może zdarzyć się też tak, że wierzyciel sprzeda dług bez wiedzy dłużnika. Niestandaryzowany sekurytyzacyjny fundusz inwestycyjny zamknięty skupuje wierzytelności np. od dostawców mediów czy banków.
Co zrobić, gdy wierzyciel nie chce ugody? Należy wiedzieć, że może tak postąpić. W przypadku, gdy wierzyciel nie chce ugody i nie wyraża zgody na żadną formę porozumienia, jedynymi sposobami prowadzącymi do uregulowania długu będzie samodzielna spłata przez dłużnika lub przymusowa na drodze egzekucji komorniczej.
Co robić, gdy wierzyciel odmawia ugody?
Gdy wierzyciel nie chce ugody, dłużnik staje przed trudną sytuacją. Egzekucja komornicza może zostać wszczęta przez wierzyciela, który nie odnotował spłaty zobowiązania finansowego w terminie. Zanim do działania wkroczy komornik, najprawdopodobniej spróbuje skontaktować się z nami sam wierzyciel. Jeżeli po przeprowadzeniu postępowania sądowego, wierzyciel złoży wniosek o wszczęcie egzekucji do komornika, ten rozpocznie swoje działania. Komornik może zająć wynagrodzenie za pracę, emeryturę, rentę, ruchomości czy nieruchomości - w zasadzie niemal cały majątek dłużnika poza pewnymi ograniczeniami. To, w jaki sposób zostanie spłacony dług, i co zajmie komornik, zależne jest więc od składników majątku dłużnika, wysokości zadłużenia, wierzyciela oraz sądu.
Sprzedaż mieszkania przed komornikiem, to jeden ze sposobów na pozbycie się długów o dużej wartości. Szczególnie warto rozważyć tę opcję, gdy zagraża nam licytacja komornicza nieruchomości. Jesteś w takiej sytuacji? Jeśli dług jest tak duży, że nie sposób uregulować go w inny sposób, komornik może zająć nieruchomość należącą do dłużnika. Zdecydowanie warto do tego nie dopuścić. W takiej sytuacji dużo korzystniej jest podjąć decyzję o samodzielnej sprzedaży nieruchomości i spłacie długu z uzyskanej ze sprzedaży kwoty. Jak zostało wspomniane, gdy wierzyciel nie chce ugody, może dojść do zajęcia i licytacji komorniczej majątku dłużnika, a w tym także nieruchomości. Licytacja komornicza może poskutkować sprzedażą domu dłużnika za 2/3 wartości. Nie bez powodu mówi się, że licytacyjna sprzedaż jest dla dłużnika najgorszym scenariuszem. Podczas sprzedaży na wolnym rynku, sprzedający może uzyskać lepszą cenę za nieruchomość, a gdy do transakcji dojdzie odpowiednio szybko, można uniknąć również kosztów postępowania egzekucyjnego.
Skup nieruchomości Skup.io pomoże Ci błyskawicznie sprzedać nieruchomość i spłacić zadłużenie nie narażając przy tym na żadne dodatkowe koszty. Skup.io to doświadczeni specjaliści, prawa i nieruchomości, którzy m.in. Kwota sprzedaży posłuży na spłatę wierzycieli, a pozostałość po dokonaniu spłaty trafi na konto sprzedającego. Możesz liczyć na gruntowne wsparcie Skup.io podczas całego procesu sprzedaży.
Ugoda pozasądowa - jak się zabezpieczyć?
Ugoda może zostać zawarta poza sądem, jako porozumienie (umowa) stron. Mamy wtedy do czynienia z ugodą pozasądową. Ugodą może zostać również zawarta przed sądem, sądem polubownym lub mediatorem (i zatwierdzona przez sąd). Różnią się one nie tylko sposobem zawarcia, ale też skutkami.
Najlepszym rozwiązaniem w razie zawierania ugody jest szczegółowe zapisanie w niej, jakie będą skutki niedotrzymania postanowień ugody, a więc np. co się stanie, gdy dłużnik nie zapłaci w terminie którejś z rat, na jakie rozłożono mu zadłużenie. Często praktykowanym rozwiązaniem jest uzależnienie obowiązywania ustępstw, na które poszedł wierzyciel, od terminowego wywiązywania się z ugody przez dłużnika. Wprowadza się wtedy do ugody zasadę, że brak zapłaty którejkolwiek z rat ugody (niewykonanie ugody) w terminie powoduje automatycznie utratę mocy ugody i powrót do stanu sprzed jej zawarcia. Jest to rozwiązanie korzystne dla wierzyciela, bo nie musi podejmować żadnych dodatkowych kroków w razie braku terminowej zapłaty którejś z rat przez dłużnika - może od razu żądać zapłaty całego długu w pierwotnej wysokości.
Przykład 1. Jan Nowak zalegał z zapłatą 15.000,00 zł wraz z odsetkami za opóźnienie liczonymi od 1 marca 2018 r. za wykonaną dla niego usługę przez XYZ Sp. z o.o. Strony zawarły 1.08.2018 r. ugodę. Na jej mocy Jan Nowak zobowiązał się spłacić zadłużenie w 15 równych, miesięcznych ratach, po 1.000,00 zł każda, płatnych do 10. dnia każdego miesiąca, poczynając od sierpnia 2018 r. W ugodzie zapisano, że brak terminowej zapłaty którejkolwiek z rat powoduje utratę mocy ugody, a całe wynagrodzenie w pierwotnej wysokości, określonej w umowie (czyli 15.000,00 zł) wraz z odsetkami ustawowymi od 1 marca 2018 r. staje się natychmiast wymagalne. Jan Nowak zapłacił pierwsza ratę ugody (za sierpień). Nie zapłacił jednak raty za wrzesień. XYZ Sp. z o.o. może w tej sytuacji wezwać Jana Nowaka do spłaty całego zadłużenia (15.000,00 zł z odsetkami), a nie tylko do zapłaty zaległej raty za wrzesień (1.000,00 zł z odsetkami od tej jednej raty).
Postanowienie o utracie mocy ugody w razie niewywiązywania się z niej przez dłużnika można oczywiście modyfikować. Zamiast pełnego automatyzmu (brak zapłaty raty = automatyczna utrata mocy całej ugody) można wprowadzić do ugody prawo wierzyciela do odstąpienia w ściśle określonym czasie od ugody, bez konieczności wyznaczania dłużnikowi dodatkowego terminu na zapłatę. Wtedy to wierzyciel decyduje, czy chce “utrzymać” ugodę, czy zażądać zapłaty całego długu.
Z ugodą pozasądową nie można “pójść do komornika” jeśli ma miejsce niewykonanie ugody. Taka ugoda ma taką samą moc jak każda inna umowa. Jeśli dłużnik nie płaci, trzeba więc najpierw złożyć pozew o zapłatę do sądu.
Co, jeśli w ugodzie nie przewidziano skutków jej niewykonania?
Zdarzają się też takie ugody, w których strony nie przewidziały, co się stanie, gdy dłużnik się z ugody przestanie wywiązywać. Co wtedy? Czy jeśli dłużnik zalega z zapłatą części rat z ugody, można żądać od niego zapłaty tylko zaległych rat? Jeśli w ugodzie nie przewidziano rozwiązań na wypadek jej niewykonywania przez dłużnika, można skorzystać z przepisów Kodeksu cywilnego o skutkach niewykonania zobowiązań. Pomocny będzie tu art. 491 Kodeksu cywilnego. Wynika z niego, że jeżeli jedna ze stron dopuszcza się zwłoki w wykonaniu zobowiązania z umowy wzajemnej (a ugoda jest umową wzajemną), to druga strona może wyznaczyć jej odpowiedni dodatkowy termin do wykonania z zagrożeniem, iż w razie bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu będzie uprawniona do odstąpienia od umowy (czyli odstąpienia od ugody). To odstąpienie od ugody może dotyczyć całej ugody lub tylko tej jej części, która nie została jeszcze wykonana - wybór należy do wierzyciela. Żeby jednak uniknąć wątpliwości, czy odstąpienie od umowy w tym trybie “kasuje” całą ugodę, czy tylko jej jeszcze niewykonaną część, znacznie lepszym rozwiązaniem jest precyzyjne opisanie tego w treści ugody. Wiadomo wtedy od poczatku, jakie skutki będzie miało niewykonanie ugody.
Przykład 2. Maria Kowalska zawarła ugodę z ABCD S.A. Dług Marii Kowalskiej został rozłożony na 20 rat. W ugodzie nie zapisano, jakie będą skutki braku zapłaty rat w terminie. Gdy Maria Kowalska nie zapłaciła raty z ugody, ABCD S.A. wystosowała do niej pismo, w którym wyznaczyła jej dodatkowy, 7-dniowy termin na zapłatę zaległej raty oraz poinformowała ją, że brak zapłaty w tym dodatkowym terminie może spowodować odstąpienie przez ABCD S.A. od zawartej ugody. Maria Kowalska zapłaciła zaległą ratę w wyznaczonym jej terminie. ABCD S.A. nie może w tej sytuacji odstąpić od ugody - ugoda nadal będzie obowiązywać.
Dodatkowe zabezpieczenia ugody pozasądowej
Są sposoby na to, żeby ułatwić sobie sprawę w sądzie na wypadek niewywiązywania się przez dłużnika z ugody. Z reguły dłużnicy w zamian za odroczenie terminu zapłaty, rozłożenie długu na raty, odstąpienie od żądania zapłaty odsetek za opóźnienie są skłonni dać dodatkowe zabezpieczenia, które ułatwią ewentualną sprawę o zapłatę w sądzie, gdy nastąpi niewykonanie ugody. Takim zabezpieczeniem może być np. weksel in blanco z deklaracją wekslową, przewidującą prawo wierzyciela do wypełnienia weksla na aktualna kwotę zadłużenia w przypadku niewywiązywania się z ugody przez dłużnika. Na podstawie weksla można uzyskać w sądzie najkorzystniejszy dla wierzyciel nakaz zapłaty - nakaz w postępowaniu nakazowym. Ma on następujące zalety: jego uzyskanie jest najtańsze ze wszystkich sądowych sposobów odzyskiwania należności (opłata od pozwu to 1,25% wartości przedmiotu sporu, a nie 5%); nakaz wydany na podstawie weksla jest natychmiast wykonalny - można od razu żądać od sądu nadania mu klauzuli wykonalności i wysłać do komornika, nawet, jeśli dłużnik postanowi przeciągać sprawę i zaskarżyć nakaz zapłaty; za zaskarżenie nakazu zapłaty z weksla dłużnik musi zapłacić opłatę sądową (3,75% wartości przedmiotu zaskarżenia) - to zniechęca część dłużników.
Innym, droższym sposobem wzmocnienia ugody pozasądowej jest poddanie się dłużnika egzekucji w akcie notarialnym do kwoty wskazanej w ugodzie. Wymaga to wizyty o notariusza i zapłacenia opłat notarialnych. Ma jednak tę zaletę, że taki akt notarialny ma moc wyroku sądu.
Ugoda sądowa - mocne narzędzie prawne
Ugoda może zostać zawarta przed sądem, sądem polubownym lub w postępowaniu przed mediatorem. Jej treść wpisuje się wtedy do protokołu i podpisują ją strony.
W praktyce sędziowie namawiają strony do tego, by się porozumiały i zawarły ugodę. Albo sami próbują skłonić do tego strony sporu, albo proponują skierowanie sprawy do mediacji, gdzie dzięki mediatorowi szanse na wypracowanie porozumienia rosną.
Takie ugody mają moc prawną wyroku sądu. Po nadaniu im sądowej klauzuli wykonalności mogą zostać skierowane do komornika. Jeśli więc dłużnik, który zawarł ugodę przed sądem lub mediatorem nie wywiązuje się z jej postanowień, można go do tego zmusić i wyegzekwować pieniądze przez komornika.
Mediacja: jeden ze sposobów na rozstrzygnięcie sprawy sądowej
Ugoda a przedawnienie roszczeń
Zawarcie ugody ma jeszcze jedną, dodatkową zaletę - przerywa bieg terminu przedawnienia. Dotyczy to zarówno ugody sądowej, jak i pozasądowej, choć skutki w zakresie przedawnienia w obu przypadkach są różne. Dla przedawnienia nie ma znaczenia to, czy ugoda jest wykonywana, czy ma miejsce niewykonanie ugody.
Zawarcie ugody pozasądowej powoduje przerwanie biegu terminu przedawnienia. Jest ono traktowane jako uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje - co zgodnie z art. 123 § 1 pkt 2 Kodeksu cywilnego przerywa przedawnienie. Skutek jest taki, że po przerwaniu termin przedawnienia należy liczyć na nowo, od początku.
Zawarcie ugody sądowej, ugody przed sądem polubownym lub mediatorem (i zatwierdzonej przez sąd) powoduje, że należy zacząć naliczać nowy, dłuższy termin przedawnienia. Takie roszczenia stwierdzone ugodą sądową przedawniają się z upływem sześciu lat (art.
Dłużnik może zaproponować wierzycielowi ugodę, której warunki umożliwią spłatę zadłużenia i uniknięcie negatywnych konsekwencji egzekucji komorniczej. Wierzyciel może, lecz nie musi zgodzić się na zawarcie porozumienia z dłużnikiem. Ugoda z wierzycielem polega na zawarciu porozumienia. Taka ugoda, może zawierać przeróżne warunki, zaś najczęściej dotyczy ona rozłożenia długu na raty czy wydłużenia terminu spłaty długu. Ugoda z wierzycielem może zostać zawarta w każdym czasie - zanim dojdzie do postępowania sądowego, ale możliwa jest także ugoda z wierzycielem po wyroku i ugoda z wierzycielem w trakcie egzekucji komorniczej. Założenia ugody powinny zostać opracowane tak, aby rzeczywiście prowadziły do spłaty długu, nie jedynie kupienia sobie czasu. Kluczowe jest tutaj wyrażenie zgody przez wierzyciela. To on ma prawo zadecydować czy zgadza się na proponowaną ugodę.
Zabezpieczenie wykonania ugody jest szalenie ważne, aby podczas ustaleń jasno wybrzmiało, że ugoda obowiązuje tylko w sytuacji, w której dłużnik realizuje umówione postulaty. Jeżeli ponownie będzie łamał postanowienia, to wypowiesz mu umowę i wrócicie do stanu sprzed ugody. A nawet pokierujesz sprawę dalej, bo tym razem, zamiast zaproponować ugodę, wniesiesz sprawę do sądu.
Twój dłużnik nie dotrzymuje ugody? Pierwsze co musisz zrobić, to zajrzeć do swojego zabezpieczenia wykonania ugody. Sprawdź, co zostało tam ustalone i porównaj swoją sytuację z naszymi wskazówkami.
Poprawne sporządzenie umowy ugody, może mieć decydujące znaczenie na pomyślne zakończeniu sporu. Dlatego warto polegać na sprawdzonych umowach, sporządzanych przez prawników.
Konsekwencje niedotrzymania ugody: Zdarza się, że pomimo wypracowania dogodnych dla obu stron warunków, dłużnik i tak nie płaci w terminie. Bardzo ważną informacją, którą trzeba popularyzować, jest fakt, że możesz odstąpić od ugody. Dłużnik, który nie dotrzymuje ustaleń ugody, musi pogodzić się z tym, że od tej pory zadłużenie będzie windykowane na zasadach sprzed ugody. Pamiętaj, że ugoda nie traci ważności automatycznie! Tutaj potrzebne są konkretne działania. Jeżeli zaistniały odpowiednie okoliczności musisz sam odstąpić od zawartej umowy.
W przypadku, kiedy poszedłeś na ustępstwa, zrezygnowałeś z naliczania odsetek lub zgodziłeś się na zapłatę w ratach, teraz - po niedotrzymaniu warunków ugody, możesz żądać pokrycia całego długu na raz i doliczyć do tego odsetki.
Jeżeli umowa ugody sporządzona została właściwie, to w momencie, w którym dłużnik spóźnia się z ratą, już łamie postanowienia ugody. Dzieje się tak dzięki postulatowi o terminowym wywiązaniu się z zobowiązania oraz podaniu bezpośrednich konsekwencji jego braku. W dobrze sporządzonej umowie ugody brak płatności lub nieterminowe opłacenie raty może powodować utratę mocy ugody.
Skutki łamania postanowień ugody można określić według indywidualnych potrzeb, dlatego nie ma jednej złotej zasady, która mówi, co się dzieje w momencie złamania warunków. Wierzyciel może do ugody dodać zapis nadający mu prawo odstąpienia od umowy albo zapis o wyznaczeniu nowego terminu płatności.
Co zrobić, jeśli w ugodzie nie uwzględniono skutków niedotrzymania jej? Może zdarzyć się, że w umowie ugody zabraknie wzmianki o tym, jak postąpić, kiedy dłużnik złamie jej postanowienia. Takie niedopatrzenie może pojawić się, ponieważ nie masz doświadczenia w tej dziedzinie lub obdarzyłeś dłużnika za dużym kredytem zaufania. Jest na to rada, ale zdecydowanie najlepszym rozwiązaniem jest spisanie ugody pod okiem zawodowego prawnika. W takiej sytuacji trzeba posiłkować się przepisami o skutkach niewykonania zobowiązań. Dłużnikowi, który zalega z płatnością rat, musisz wystarczyć nowy termin spłacenia zobowiązania. Termin musi być tym razem opatrzony informacją, że brak uregulowania zaległości skutkuje odstąpieniem od umowy.
Niezawarty układ z wierzycielami - podsumowanie Jeśli zawarcie układu z wierzycielami nie jest możliwe, dłużnik może zdecydować się na konkretne rozwiązania: zmianę propozycji układowych, wszczęcie kolejnego postępowania restrukturyzacyjnego, dalsze negocjowanie z wierzycielami czy ogłoszenie upadłości.
tags: #gdy #wierzyciel #nie #chce #ugody