Obowiązek alimentacyjny polega na dostarczaniu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Oboje rodzice są zobowiązani do utrzymywania nieletniego potomstwa. Najczęstszym przypadkiem jest niepłacenie przez rodziców kwot przyznanych przez sąd dziecku.
W przypadku powstania zaległości istnieje możliwość złożenia do komornika alimentacyjnego wniosku egzekucyjnego. W sprawach alimentacyjnych egzekucja może być wszczęta z urzędu na żądanie sądu pierwszej instancji, który rozpoznawał sprawę. Tytułowi alimentacyjnemu zasądzającemu alimenty sąd nadaje klauzulę wykonalności z urzędu.
Komornik ma obowiązek z urzędu przeprowadzać dochodzenie w celu ustalenia zarobków i stanu majątkowego dłużnika oraz jego miejsca zamieszkania. Czynności w celu ustalenia miejsca zamieszkania i miejsca pracy dłużnika mogą przeprowadzić organy Policji na wniosek komornika, jeżeli środki zastosowane przez komornika okażą się bezskuteczne. W razie uzyskania pełnoletności uprawnionego dziecka, wypłata świadczeń powinna następować bezpośrednio jemu, bez konieczności dodatkowego orzeczenia sądu opiekuńczego.
W sprawach o egzekucję świadczeń powtarzających się obowiązują przepisy KPC i odpowiednie przepisy ustaw. Alimenty to jeden z wyjątków, gdzie wierzyciel ma realny wybór co do sposobu prowadzenia egzekucji, a kwota wolna od potrąceń nie chroni dłużnika w przypadku alimentów.
Najważniejsza różnica w porównaniu z innymi długami to fakt, że alimenty mają priorytet nad innymi należnościami; kwoty zasądzone na rzecz dziecka są zaspokajane w pierwszej kolejności. Komornik może zająć między innymi wynagrodzenie za pracę, środki na rachunku bankowym oraz ruchomości, a w skrajnych przypadkach nawet udział w nieruchomości.
Podstawowa opłata egzekucyjna to 10% wyegzekwowanego świadczenia; przy szybkiej wpłacie w terminie miesiąca od doręczenia zawiadomienia może być obniżona do 3%. W przypadku bezskutecznej egzekucji po 2 miesiącach od wszczęcia, wierzyciel może ubiegać się o świadczenie z Funduszu Alimentacyjnego, a także złożyć zawiadomienie o możliwość popełnienia przestępstwa uchylania się od alimentów.
Pełnoletność dziecka nie kończy automatycznie obowiązku alimentacyjnego ani egzekucji. Jeżeli egzekucja była prowadzona na wniosek przedstawiciela ustawowego, warto uporządkować tę kwestię pisemnie u komornika. Dłużnik może złożyć informację, że dziecko jest pełnoletnie, a egzekucja była prowadzona na rzecz przedstawiciela ustawowego, jednak to nie kończy postępowania od razu. Pełnoletnie dziecko może samodzielnie kontynuować egzekucję albo udzielić matce lub ojcu pełnomocnictwa do dalszego działania.
W razie gdy komornik nadal przekazuje środki rodzicowi mimo pełnoletności, warto złożyć wniosek o uporządkowanie danych wierzyciela i rachunku. W praktyce może to wymagać pisemnego wyjaśnienia, komu w danym momencie należą się świadczenia i na jaki rachunek dokonywane są wpłaty.
Agata miała 17 lat, gdy jej ojciec przestał regularnie płacić alimenty. Po ukończeniu 18 lat Agata wystąpiła do komornika o przekazywanie świadczeń bezpośrednio na jej rachunek. Michał skończył 18 lat, ale nadal uczył się w szkole średniej. Komornik prowadził egzekucję zaległych i bieżących alimentów na wniosek matki. Michał udzielił matce pełnomocnictwa do dalszego odbierania pieniędzy i kontaktu z komornikiem. Dłużnik alimentacyjny dowiedział się, że córka jest pełnoletnia, a komornik nadal wskazuje w pismach matkę jako odbiorcę. Zamiast wstrzymywać wpłaty, dłużnik złożył do komornika pisemny wniosek o wyjaśnienie, kto aktualnie działa jako wierzyciel i na jaki rachunek należy regulować alimenty.
Jeżeli alimenty płacone są rzadko lub wciąż poniżej zasądzonej kwoty, warto poprosić o szczegółowe rozliczenie, aby odróżnić wpływy dla dziecka od kosztów egzekucyjnych. W praktyce koszty egzekucyjne mogą realnie zmniejszać kwotę przekazywaną rodzicowi działającemu w imieniu dziecka, ale nie zwalniają dłużnika z obowiązku zapłaty należności. W razie błędów w rozliczeniach najlepiej złożyć pisemny wniosek o szczegółowe rozliczenie sprawy i, w razie potrzeby, złożyć skargę na czynności komornika.
Jeżeli egzekucja była prowadzona na wniosek przedstawiciela ustawowego, a dziecko stało się pełnoletnie, warto poinformować komornika i doprecyzować, komu mają być przekazywane środki w przyszłości.
Bezskuteczność egzekucji po upływie dwóch miesięcy otwiera cztery ścieżki działania: zaświadczenie o bezskuteczności, wniosek o fundusz alimentacyjny, ewentualnie działania karne wobec dłużnika za uchylanie się od alimentów, oraz możliwość skargi na czynności komornika. W praktyce warto uzyskać zaświadczenie o bezskuteczności i przystąpić do Funduszu Alimentacyjnego - kwota zależy od kryterium dochodowego i limitów maksymalnych ustalonych na dany okres rozliczeniowy.
Gdy dłużnik pracuje „na czarno” lub ukrywa dochody, Inspekcja Pracy oraz inne organy mogą wesprzeć w dochodzeniu dochodów. W razie potrzeby można także rozważyć ścieżkę karną za uchylanie się od alimentów (art. 209 KK).

tags: #ile #trzeba #nie #lacic #alimentow #zeby