Intercyza a zajęcie wynagrodzenia przez komornika – czy rozdzielność majątkowa chroni przed długami małżonka?
Podpisując intercyzę, jesteśmy przekonani, że uchroni ona cenny dla nas majątek nie tylko przed długami współmałżonka, ale przede wszystkim przed jego licytacją przez komornika. Okazuje się jednak, że to jedynie połowa prawdy.
Każda sytuacja jest inna i zależy od wielu czynników. Kluczowe jest to, czy umowa pożyczki generująca dług została zawarta już po podpisaniu intercyzy oraz czy wierzyciel miał świadomość jej istnienia i rodzaju. Niezwykle istotne jest również, z jakich składników może być prowadzona egzekucja - czy obejmuje majątek wspólny, czy też np. majątek osobisty małżonka dłużnika. Kolejnym ważnym aspektem jest to, do którego majątku należy konkretny przedmiot zajęty przez komornika, np. samochód. Czasem będzie to majątek osobisty małżonka dłużnika, niepodlegający egzekucji w sytuacji, gdy może być ona prowadzona z majątku wspólnego (bo wprowadzono rozdzielność).
Dzisiaj opiszę Ci sytuację, gdy doszło do podpisania umowy o ustanowienie rozdzielności majątkowej, a mimo to została wszczęta egzekucja przeciwko małżonkowi dłużnika. Czyli taka, która zmierza do wyegzekwowania należności z Waszego majątku wspólnego, np. z wynagrodzenia za pracę małżonka dłużnika. Bo jest to składnik, który - gdy między małżonkami istnieje „normalna” wspólność majątkowa (ustawowa) - staje się majątkiem wspólnym. Natomiast, po podpisaniu intercyzy wprowadzającej rozdzielność, takie wynagrodzenie jest majątkiem osobistym każdego z małżonków.
Wierzyciel zasadniczo uprawniony jest do prowadzenia egzekucji tylko i wyłącznie z majątku osobistego małżonka, który jest dłużnikiem, tj. majątku zgromadzonego przez niego przed ślubem, jak również majątku nabytego w trakcie trwania małżeństwa, który stanowi jego majątek osobisty (np. w drodze darowizny lub spadku), ale też z niektórych składników Waszego majątku wspólnego.
W pierwszym przypadku, wierzyciel będzie mógł prowadzić egzekucję z majątku osobistego Twojego oraz Twojego małżonka oraz z całego Waszego majątku wspólnego. Dzieje się to na podstawie tytułu wykonawczego (np. wyroku sądu opatrzonego klauzulą wykonalności). Chcąc jednak sięgnąć w tej sytuacji do majątku wspólnego, wierzyciel wcale nie musi pozywać małżonka dłużnika. Może bowiem skorzystać z przyspieszonego postępowania, tzn. posiadając prawomocny wyrok przeciwko małżonkowi, który jest dłużnikiem, wystąpić do sądu o nadanie klauzuli wykonalności również przeciwko Tobie, co znacznie utrudnia obronę przed dalszą egzekucją.
Ponieważ może do niej doprowadzić pomimo istnienia ważnej intercyzy. Warunkiem pociągnięcia do odpowiedzialności za dług również małżonka dłużnika jest udowodnienie, że np. pożyczka została zaciągnięta za jego zgodą. Co można robić różnymi sposobami. Ale w tym konkretnym postępowaniu można to wykazywać tylko tzw. dokumentem urzędowym lub prywatnym. W praktyce wystarczy, że np. jako małżonek wyraziłeś swoją zgodę, składając podpis na egzemplarzu umowy lub na fakturze. Oznacza to też, że jeżeli zgoda została udzielona w formie ustnej, wierzyciel nie może domagać się nadania klauzuli przeciwko małżonkowi dłużnika w tym specjalnym trybie. Ale może Cię pozwać. Jeśli do tego dojdzie, to wówczas oczywiście możesz bronić się zarzutem podpisania intercyzy. Niemniej, to postępowanie, które teraz opisuję, jest czymś zupełnie innym.
Co istotne także, prócz ustalenia, że została wyrażona zgoda, w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności sąd bada dodatkowo jedynie kwestie formalne: czy osoba, przeciwko której ma być nadana klauzula wykonalności, pozostaje w związku małżeńskim z dłużnikiem wymienionym w tytule egzekucyjnym. Powinien też ustalić, czy wierzytelność (dług) powstała w czasie trwania wspólności i nie dotyczy odrębnego majątku dłużnika (czyli np. nie wynika z czynu niedozwolonego). Jeśli któraś z tych przesłanek nie jest spełniona (np. nie jesteście już małżeństwem), a sąd pomimo to nada klauzulę, możesz jako małżonek dłużnika złożyć zażalenie. Z powyższego wynika także, że nie podlegają badaniu kwestie merytoryczne związane z roszczeniem, którego dotyczy tytuł egzekucyjny, np. zasadność samego długu.
Jak się bronić przed egzekucją po podpisaniu intercyzy?
Jeśli do podpisania intercyzy doszło, a sąd nadał klauzulę przeciwko małżonkowi dłużnika, istnieją sposoby obrony. Jeśli doszło już do wszczęcia postępowania egzekucyjnego, to przepisy dają możliwość wystąpienia do komornika z wnioskiem o wstrzymanie się od podejmowania dalszych czynności egzekucyjnych. Dłużnik albo jego małżonek muszą okazać komornikowi umowę małżeńską oraz przedłożyć komornikowi dowód na piśmie, że jej zawarcie i rodzaj były wierzycielowi wiadome. Umowa taka oraz zawiadomienie muszą zostać przedstawione komornikowi w oryginale. Informacja o tych dokumentach powinna zostać odzwierciedlona w protokole sporządzonym przez komornika.
Ważne! Wstrzymanie się z dokonaniem czynności nie oznacza umorzenia postępowania, a jedynie to, że komornik nie dokonuje czynności egzekucyjnej, która powinna być dokonana w normalnym toku egzekucji, dopóki nie uzyska stanowiska wierzyciela, że powinien działać dalej. Po złożeniu wniosku przez dłużnika lub jego małżonka komornik powinien poinformować o tym fakcie wierzyciela.
Jeśli wierzyciel nadal będzie się domagał prowadzenia egzekucji, względnie do egzekucji takiej jeszcze nie doszło, a chcielibyśmy zapobiec jej w przyszłości, to z pomocą przychodzi tzw. powództwo o ustalenie (art. 189 k.p.c.). Istotne jest to, by nie mylić go z powództwem o zwolnienie danej rzeczy spod egzekucji (art. 841 k.p.c.). To dwa inne środki prawne.
Zatem, gdy między Tobą a Twoim małżonkiem została podpisana intercyza, na mocy której została ustanowiona rozdzielność majątkowa, i jeśli została ona zawarta przed powstaniem zobowiązania (podpisaniem umowy z wierzycielem) i wierzyciel o takiej umowie wiedział (i o jej rodzaju), możesz powołać się na ten fakt właśnie w tym postępowaniu. Czyli ubiegać się o uchylenie klauzuli wykonalności w stosunku do Ciebie. Chociażby przedstawiając umowę, w której wprowadzono zapis, że np. pożyczkobiorca informuje pożyczkodawcę, że pozostaje z Anną Nowak w związku małżeńskim, w którym obowiązuje ustrój rozdzielności małżeńskiej, wprowadzony umową majątkową małżeńską zawartą przed Notariuszem Pawłem Kowalskim w Kancelarii Notarialnej w Wieluniu w dniu 01.05.2017 roku Rep. AAAA/2017.
Powództwo o ustalenie - jak je przygotować?
Pamiętaj, by dokładnie opisać strony postępowania: powoda i pozwanego. Podać pełne dane teleadresowe. Należy też precyzyjnie napisać, czego się domagasz i wskazać tytuł wykonawczy, którego sprawa dotyczy (np. wyrok Sądu Rejonowego w Mysłowicach Wydział I Cywilny z dnia 01.01.2020 r., sygn. akt I C 123/20). Określić też wartość przedmiotu sporu - to najczęściej kwota należności głównej widniejąca na tytule egzekucyjnym. Podać, czy strony podjęły przed wszczęciem postępowania próby mediacji lub inny sposób pozasądowego rozwiązania sporu. Pozew taki podlega opłacie. Zależy ona od wartości przedmiotu sprawy. Jeżeli postępowanie egzekucyjne już się rozpoczęło, wówczas właściwym sądem jest sąd, w którego okręgu prowadzone jest aktualnie postępowanie egzekucyjne.
Intercyza a długi z tytułu wyroków karnych
Istnieje również kwestia odpowiedzialności za długi wynikające z wyroków karnych. W tym kontekście kluczowy jest artykuł 28 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego (KKW), który stanowi, że orzeczone w stosunku do jednego z małżonków, pozostających we wspólności majątkowej, kary grzywny, nawiązki i należności sądowe podlegają zaspokojeniu z odrębnego majątku skazanego oraz z wynagrodzenia za pracę lub za inne usługi świadczone przez niego osobiście, jak również z praw twórcy wynalazku, wzoru użytkowego oraz projektu racjonalizatorskiego. Jeżeli zaspokojenie z tych źródeł okaże się niemożliwe, egzekucja może być prowadzona z majątku wspólnego.
Należy jednak mieć świadomość, że ustawodawca zdaje się pomijać ten przepis w nowelizacjach prawa rodzinnego. Świadczy o tym chociażby występujące w tym przepisie określenie „majątek odrębny”, które w 2005 r. zastąpione zostało „majątkiem osobistym”.
Analizując możliwość skierowania egzekucji do majątku wspólnego małżonków w związku z wyrokiem karnym, musimy mieć na uwadze nie tylko art. 28 KKW, ale również przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (KRO) oraz Kodeksu postępowania cywilnego (KPC). Orzeczenie sądowe jest tylko tzw. tytułem egzekucyjnym. Niewiele wartym, bo na jego podstawie nie można prowadzić egzekucji (poza wyjątkami wprost wskazanymi w ustawach, ale tym wyjątkiem nie są wyroki karne). Aby można było wszcząć egzekucję, tytuł egzekucyjny musi uzyskać status tzw. tytułu wykonawczego. Mówi o tym art. 776 KPC.
Do tytułów egzekucyjnych mają zastosowanie przepisy art. 787 i n. KPC. Bo spójrzmy, jak w obecnym stanie prawnym brzmi art. 787 KPC: „Jeżeli tytuł egzekucyjny został wydany przeciwko osobie, która w czasie wydania tytułu była małżonkiem dłużnika, a na podstawie tytułu można prowadzić egzekucję do wspólnego majątku małżonków, sąd nada klauzulę wykonalności także przeciwko drugiemu małżonkowi, jeżeli z wniosku o nadanie klauzuli wynika, że dług powstał w czasie istnienia wspólności majątkowej małżeńskiej i został zasiedlony ze wspólnego majątku małżonków.”
Nietrudno zauważyć, że powyższy przepis nie przewiduje możliwości nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi w sytuacji, o której mowa w art. 28 KKW. Zasady odpowiedzialności majątkiem wspólnym uregulowane zostały w art. 41 KRO. § 2 stanowi, że jeżeli zobowiązanie jednego z małżonków nie wynika z czynności prawnej (a taka sytuacja zachodzi w przypadku zobowiązań z wyroku karnego), wierzyciel może żądać zaspokojenia z majątku osobistego dłużnika, z wynagrodzenia za pracę lub z dochodów uzyskanych przez dłużnika z innej działalności zarobkowej, jak również z korzyści uzyskanych z jego praw, o których mowa w art. 33 pkt 9 KRO. § 1 tego artykułu stanowi, że za zobowiązania zaciągnięte przez jednego z małżonków po jego stronie powstaje odpowiedzialność z majątku osobistego dłużnika, z jego wynagrodzenia za pracę lub dochodów uzyskanych z prowadzenia działalności gospodarczej i z przedmiotów majątkowych uzyskanych z tytułu nagród za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków. Za zobowiązania zaciągnięte przez jednego z małżonków odpowiada także jego małżonek, jeżeli wierzyciel zaspokoił się z majątku wspólnego, a nie było podstawy do prowadzenia egzekucji z tego majątku.
A zatem, nawet w przypadku długów wynikających z wyroków karnych, aktualne przepisy prawa chronią majątek wspólny małżonków przed egzekucją zobowiązań, które nie wynikają z czynności prawnych. Niestety, brak jest orzecznictwa sądowego, które naświetlałoby opisane w niniejszym poście zagadnienie w jakikolwiek sposób.
Egzekucja z wynagrodzenia za pracę a majątek wspólny i osobisty
Obecnie, skoro u Pana ustała wspólność majątkowa małżeńska (rozdzielność, a ponadto separacja), wynagrodzenie za pracę stanowi składnik majątku osobistego tylko Pana, a nie majątku wspólnego. Ponadto ogólną zasadą jest, że wierzyciel, który uzyskał tytuł wykonawczy tylko wobec jednego z małżonków, a zapewne tak jest w Pana przypadku, co do zasady uprawniony jest do prowadzenia egzekucji tylko i wyłącznie z majątku osobistego tego dłużnika.
W Kodeksie postępowania cywilnego (K.p.c.) jest jasno wskazane, że egzekucję prowadzi się do rachunku bankowego dłużnika (art. 889) lub rachunku wspólnego (art. 8911, 8912 o ile istnieje majątek wspólny). A zatem komornik nie może prowadzić egzekucji z rachunku bankowego Pana żony. Niemniej, proszę nie zapominać, że komornik może prowadzić egzekucję z wynagrodzenia za pracę (o ile nie zostało ono jeszcze wypłacone). Egzekucja z wynagrodzenia za pracę może być prowadzona jedynie wtedy, gdy Pan jako dłużnik jest zatrudniony u danego pracodawcy w momencie dokonania zajęcia wynagrodzenia przez komornika.
Zajęcie polega na zawiadomieniu dłużnika, że do pełnego uregulowania długu nie wolno mu odbierać wynagrodzenia i rozporządzać nim w inny sposób poza częścią wolną od zajęcia. Zajęcie jest dokonane z chwilą doręczenia zawiadomienia pracodawcy, co wiąże się z tym, że pracodawca od tej chwili nie może, do wysokości egzekwowanej wierzytelności i pełnego pokrycia długu, wypłacać pracownikowi jako dłużnikowi wynagrodzenia poza częścią wolną od zajęcia.
Pracodawca sam musi wyliczyć, jaką część wynagrodzenia wypłacać dłużnikowi, kierując się postanowieniami z przepisów Kodeksu postępowania cywilnego oraz Kodeksu pracy. Przy potrącaniu sum egzekwowanych na pokrycie należności innych niż alimenty, wolna od potrąceń jest kwota wynagrodzenia za pracę w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych.
Warto również zaznaczyć, że wierzytelność z tytułu wynagrodzenia za pracę nie wchodzi w skład majątku wspólnego (art. 33 pkt 7 KRO). Chyba że zajęto np. rachunek bankowy, na który wynagrodzenie wpływa. Co innego, jeżeli rozchodzi się o emerytury i renty (jak i podobne świadczenia).
Nadto jednak Sąd pragnie zauważyć, że w tym składzie nie zgadza się z tezą zawartą w orzeczeniu Sądu Najwyższego sygn. akt III CKN 691/00, z której zdaje się wynikać, że egzekucja z wynagrodzenia za pracę, czy ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego jest rodzajem egzekucji z wierzytelności i wobec tego jest to egzekucja ze świadczeń z majątku odrębnego, przez co nie może być uskuteczniona wobec osoby odpowiadającej jedynie z majątku wspólnego w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie klauzuli wykonalności rozszerzonej na małżonka dłużnika. Jest wszak bezspornym, że nawet w wypadku wynagrodzenia za pracę (o świadczenia z ubezpieczenia społecznego nie wspominając) do majątku osobistego wchodzi tylko wierzytelność z tytułu wynagrodzenia niewypłaconego, natomiast wynagrodzenie wypłacone jest już składnikiem majątku wspólnego.
Zdaniem Sądu pogląd jakoby egzekucja z wynagrodzenia za pracę była egzekucją z wierzytelności jest nieprawidłowy. Świadczy o tym nawet sama systematyka kodeksu, który w osobnym dziale umieszcza egzekucję z wynagrodzenia za pracę, w osobnym zaś egzekucję z wierzytelności z rachunku bankowego i z innych wierzytelności. Przepisy te jasno stanowią, iż zajęciu podlega wynagrodzenie za pracę, a nie wierzytelność z tytułu wynagrodzenia. Zajęcie to ma specyficzną konstrukcję, mianowicie komornik zajmuje je rzecz jasna na przyszłość, ale zajęcie to odnosi skutek dopiero z chwilą, gdy należy wynagrodzenie to wypłacić, i z datą wypłaty wypłata zamiast do dłużnika kierowana jest do komornika, lub do wierzyciela. Wynagrodzenie w chwili jego przekazywania jest już zatem wynagrodzeniem wypłaconym, wypłata ta jedynie następuje do rąk innego podmiotu niż pracownik. Świadczenie takie jako wypłacone wchodzi więc do majątku wspólnego i egzekucja co do niego jest dopuszczalna także na podstawie tytułu prawnego ograniczającego odpowiedzialność dłużnika do majątku wspólnego.
Kiedy komornik może zająć majątek wspólny?
Egzekucji komorniczej nie podlegają przede wszystkim przedmioty codziennego użytku, a także niektóre świadczenia, na przykład te, które pobierane są na dzieci. Rozpoczęcie egzekucji komorniczej jest trudną sytuacją - nie tylko dla dłużnika, ale też dla pozostałych członków jego rodziny. Choć każdy komornik musi poruszać się w obrębie przepisów, przez co ma ograniczone możliwości zajęcia majątku dłużnika, perspektywa utracenia części przedmiotów należących do majątku jest niezwykle stresująca. Na szczęście prawo chroni członków rodziny dłużnika, w tym - w pewnym zakresie - jego małżonka.
W sytuacji, kiedy małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci, podstawowa idea wspólności majątkowej w małżeństwie jest taka, że wszystkie dobra nabyte w trakcie trwania majątku wspólnego należą do obojga małżonków. Co więcej, odpowiedzialność za długi jednego z małżonków może wpływać na całość majątku wspólnego. Oznacza to, że w pewnym zakresie komornik może poddać egzekucji część majątku wspólnego. Istotne jest jednak to, że z reguły może on zająć tylko te przedmioty, które są ściśle przypisane do dłużnika lub stanowią jego udział w majątku wspólnym.
Wbrew powszechnej opinii, od problemów ze spłatą długu do zasądzenia egzekucji z nieruchomości jest długa, wieloetapowa droga prawna. Zanim do drzwi osoby zadłużonej zapuka komornik, najpierw może spodziewać się kontaktu ze strony wierzyciela (instytucji lub osoby, wobec której mamy dług) lub firmy windykacyjnej, która działa w jego imieniu. Jeśli tak się stanie, to dla osoby zadłużonej i jego/jej współmałżonka „dobra wiadomość”, bo to znaczy, że wciąż prowadzona jest windykacja polubowna, czyli sprawa nie została jeszcze skierowana do sądu i jest to etap poprzedzający działanie komornika.
Gdy dostajemy telefon lub pismo od windykatora, przede wszystkim nie należy się bać, ale podjąć kontakt, bo zadaniem profesjonalnego windykatora jest pomoc w wyjściu z długu: możemy liczyć na to, że przeanalizuje naszą sytuację finansową i krok po kroku wyjaśni, co zrobić, żeby poradzić sobie z zadłużeniem bez udziału w sporze strony sądowej. Kiedy osoba zadłużona przez dłuższy czas unika kontaktu z windykatorem, odbiera sobie szansę na polubowną spłatę i wierzyciel ma prawo skierować sprawę na drogę sądową. Postępowanie kończy się zazwyczaj uzyskaniem tytułu wykonawczego. Wierzyciel składa wówczas wniosek do komornika sądowego o wszczęcie postępowania egzekucyjnego.
Egzekucja z nieruchomości jest jednym ze sposobów na odzyskanie należności, ale nie jest środkiem, po który komornik sięga w pierwszej kolejności. Najpierw pod uwagę brane są inne składniki majątku, które mogłyby służyć spłacie: takie jak wynagrodzenie za pracę, inne środki pieniężne pozostające na rachunkach bankowych czy majątek ruchomy: np. biżuteria czy samochód. Po drugie, egzekucja z nieruchomości jest stosowana zazwyczaj wtedy, kiedy mamy do czynienia z zadłużeniem na duże kwoty i ich odzyskanie w inny sposób było nieskuteczne. Aż wreszcie po trzecie: aby komornik mógł „ściągnąć” dług, zajmując i przeznaczając na licytację lokal, ta nieruchomość musi być wcześniej bezpośrednio wskazana we wniosku, który do komornika skierował wierzyciel.
To, czy komornik będzie miał prawo zająć nieruchomość, w której zamieszkujemy razem z małżonkiem, zależy od kilku czynników. Po pierwsze od tego, wobec kogo komornik dysponuje tytułem egzekucyjnym, czyli kto według prawa powinien spłacić dług. W momencie, kiedy zawierane jest małżeństwo, a para nie zdecyduje się podpisać intercyzy, powstaje między małżonkami ustawowa wspólność majątkowa. Oznacza to, że wszystko, czego od tego momentu „dorobią się” w małżeństwie, stanie się częścią majątku wspólnego.
Jeśli dom lub mieszkanie są w świetle prawa częścią majątku wspólnego, to komornik może je zająć, ale kolejne czynności egzekucyjne, w tym opis i oszacowanie oraz licytacja i eksmisja, mogą się odbyć tylko pod warunkiem, że dysponuje tytułem wykonawczym wobec obojga małżonków. Jeśli tytuł jest wydany tylko wobec jednej z osób, to wierzyciel musi dowieść, że zaległość powstała za zgodą i wiedzą drugiego współmałżonka - najczęściej podstawą jest tu oświadczenie woli małżonka dłużnika o wyrażeniu zgody na zaciągnięcie zobowiązania.
Współmałżonek może taki sprzeciw zgłosić do komornika pisemnie lub ustnie z zastrzeżeniem umieszczenia tego faktu w protokole. Komornik zawiadamia wtedy wierzyciela o sprzeciwie, a ten musi w ciągu 7 dni wystąpić o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi osoby zadłużonej. Jeśli to nie nastąpi, egzekucja z nieruchomości podlega umorzeniu.
Intercyza jako ochrona majątku
Intercyza jest majątkową umową małżeńską, która wprowadza rozdzielność majątkową. Gdy nie istnieje wspólnota majątkowa, egzekucja domyślnie odbywa się tylko z majątku osobistego tej osoby, która zaciągnęła dług. Decyzję o podpisaniu intercyzy małżonkowie mogą podjąć z chwilą zawarcia małżeństwa, ale także później, w dowolnym momencie. Jednak, gdy małżeństwu grozi egzekucja komornicza, także ta z nieruchomości, taka intercyza jest ważna jedynie wtedy, gdy została podpisana przed powstaniem długu. W praktyce oznacza to, że intercyza może ochronić majątek drugiego małżonka tylko, jeśli dokument został podpisany w obecności notariusza wcześniej niż np. zaciągnięto dług.
Co więcej, nie każdy wie, że rozdzielność majątkowa może powstać nie tylko w wyniku intercyzy spisanej przez żonę i męża czy formalnego rozpadu małżeństwa (rozwód lub separacja). Aby wierzyciel mógł domagać się przymusowego ustanowienia rozdzielności, musi uzyskać tytuł wykonawczy oraz w trakcie postępowania udowodnić, że podział majątku wspólnego, w tym wypadku domu lub mieszkania, pozwoli na pokrycie długu. Jeśli w takiej sytuacji rozdzielność zostanie ustanowiona, to znaczy, że małżonkowie otrzymują osobne udziały w danej nieruchomości, które należą odtąd do ich odrębnych majątków osobistych. Wierzyciel może wtedy złożyć wniosek o odzyskanie należności wyłącznie z osobistych udziałów jednego małżonka.
Ale, co ważne, od tej reguły jest jednak bardzo ważne odstępstwo, które przewiduje prawo: nawet przy ustanowionej rozdzielności, małżonkowie nadal odpowiadają solidarnie za dług, który jedno z nich zaciągnęło w tzw. sprawach wynikających z zaspokajania zwykłych potrzeb rodziny, a więc np. na opłaty czynszu, mediów czy kosztów edukacji dzieci.
Wierzyciel nie może w takiej sytuacji prowadzić egzekucji z np. wynagrodzenia za pracę małżonka dłużnika, jeśli to wynagrodzenie jest jego majątkiem osobistym. Wyjątkiem od tej zasady są zobowiązania zaciągnięte przez jednego z małżonków w sprawach wynikających z zaspokajania zwykłych potrzeb rodziny - za te zobowiązania małżonkowie odpowiadają solidarnie, czyli wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od małżonków łącznie lub od każdego z osobna.
W każdym przypadku, gdy wierzyciel uzyskał tytuł egzekucyjny (orzeczenie sądu, ugoda sądowa itd.) przeciwko jednemu małżonkowi, który zaciągnął zobowiązanie, a chciałby prowadzić egzekucję również wobec drugiego małżonka i uzyskać przeciwko niemu klauzulę wykonalności - musi wykazać dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika. W praktyce oznacza to, że jeśli np. małżonek nie będący dłużnikiem wyraził pisemną zgodę na zaciągnięcie zobowiązania, wierzyciel może uzyskać klauzulę wykonalności przeciwko niemu.
Małżonek nie będący dłużnikiem może sprzeciwić się zajęciu - sprzeciw ten należy złożyć u komornika na piśmie lub ustnie do protokołu; przepisy nie określają terminu, w jakim należy wnieść sprzeciw, przy czym najlepiej uczynić to niezwłocznie po dowiedzeniu się o zajęciu nieruchomości. Jeżeli małżonek dłużnika sprzeciwi się zajęciu - o sprzeciwie komornik zawiadamia wierzyciela, który w terminie tygodniowym powinien wystąpić o nadanie przeciwko małżonkowi dłużnika klauzuli wykonalności pod rygorem umorzenia egzekucji z zajętej nieruchomości.
Poszukiwanie majątku przez komornika. Zobacz jak działa komornik!
Ustanowienie rozdzielności majątkowej w związku z grożącą lub trwającą egzekucją wobec małżonka będącego dłużnikiem, nie zawsze będzie korzystne - warto kwestię tę skonsultować z prawnikiem. Wierzyciel może bowiem wówczas prowadzić egzekucję z udziału małżonka dłużnika będącego dłużnikiem, jeszcze przed podziałem majątku - np. z jego udziału w nieruchomości. Wyjątkiem od tej zasady są zobowiązania zaciągnięte przez jednego z małżonków w sprawach wynikających z zaspokajania zwykłych potrzeb rodziny - za te zobowiązania małżonkowie odpowiadają solidarnie, czyli wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od małżonków łącznie lub od każdego z osobna.
Jak widzisz, mimo że prawo w tym wypadku niewątpliwie chroni wierzyciela, to istnieje możliwość obrony przed egzekucją. Ważne jednak, by wiedzieć, jakie kroki podjąć. Co każdorazowo uzależnione jest - co jeszcze raz podkreślę - od Twojej indywidualnej sytuacji. Opisałam Ci przykład związany z majątkiem wspólnym. Ale nie oznacza to, że w Twoim wypadku będą przysługiwać te same środki prawne. Poza tym, inaczej też będzie, jeśli podpisywaliście umowę rozszerzającą wspólność, czy gdy umowy w ogóle nie zawierano, a komornik zajął Twój majątek osobisty, a nie powinien był. Możliwości i wariantów jest wiele, jak wspomniałam na samym początku. Dlatego za każdym razem rozważ konsultację z prawnikiem, który podpowie, co zrobić i wskaże dostępne rozwiązania.
tags: #intercyza #czy #komornik #moze #zajac #moja