Tytuł wykonawczy do urzędu skarbowego: Kto może go wystawić i jak wygląda proces?
Wierzytelności publicznoprawne stanowią istotny element budżetu państwa i jednostek samorządu terytorialnego. W przypadku problemów z ich egzekucją, kluczową rolę odgrywa tytuł wykonawczy. Zrozumienie, kto jest uprawniony do jego wystawienia oraz jak przebiega proces, jest niezbędne dla prawidłowego przebiegu postępowania egzekucyjnego.
Czym jest tytuł wykonawczy i kto jest organem egzekucyjnym?
Podstawą do wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest tytuł wykonawczy. Powstaje on po uprzednim wystąpieniu wierzyciela o zaopatrzenie tytułu egzekucyjnego w klauzulę wykonalności. Dopiero po jego uzyskaniu, sprawa może trafić do komornika. Organem uprawnionym do stosowania w całości lub w części określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanych ich obowiązków jest organ egzekucyjny, który zobowiązany jest do przestrzegania swojej właściwości rzeczowej i miejscowej z urzędu w każdym stadium postępowania egzekucyjnego.
Właściwym rzeczowo organem egzekucyjnym do prowadzenia egzekucji jest naczelnik urzędu skarbowego (art. 19 § 1 u.p.e.a.), jako podmiot uprawniony do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych określonych w u.p.e.a. Czynności egzekucyjne wykonują pracownicy organu egzekucyjnego - poborcy skarbowi. Podatki jako obowiązkowe, przymusowe i bezzwrotne świadczenia pieniężne na rzecz budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego stanowią jeden z głównych rodzajów należności pieniężnych, które egzekwowane są w drodze tzw. „egzekucji administracyjnej”. W przypadku zobowiązań podatkowych wierzycielem pozostaje organ podatkowy.
Kto może wystawić tytuł wykonawczy?
W przypadku zobowiązań podatkowych, jeśli organ podatkowy uzna, że podatnik nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo zaniżył jego wysokość, wszczyna postępowanie podatkowe i wydaje decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego. Dopiero taka decyzja może być podstawą do prowadzenia egzekucji administracyjnej. Stosownie do treści art. 26 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru.
Tytuł egzekucyjny stanowi dokument urzędowy, z którego musi wynikać kto jest wierzycielem, a kto dłużnikiem oraz określać wysokość roszczenia. Podstawą postępowania mogą być również zobowiązania niepieniężne. Tytuł wykonawczy powstaje po uprzednim wystąpieniu wierzyciela o zaopatrzenie tytułu egzekucyjnego w klauzulę wykonalności.
Za zobowiązania podatkowe, obok samego podatnika, mogą odpowiadać także inne osoby, np. małżonek lub były małżonek. Egzekucja zobowiązania wynikającego z decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej może być wszczęta dopiero wówczas, gdy egzekucja z majątku podatnika okazała się bezskuteczna, odstąpiono od czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych albo nie przystąpiono do egzekucji administracyjnej w wyniku uprawdopodobnienia przez organ egzekucyjny braku możliwości uzyskania w toku egzekucji administracyjnej kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne (art. 112 o.p.). Chociaż rozwód nie zwalnia byłego małżonka z odpowiedzialności za długi podatkowe współmałżonka, to jednak w znacznym stopniu odpowiedzialność tę ogranicza.
Elektroniczne tytuły wykonawcze - system eTW
1 lipca 2021 r. został uruchomiony system teleinformatyczny przeznaczony do przekazywania tytułów wykonawczych do naczelnika urzędu skarbowego. Celem jest usprawnienie i przyspieszenie procesu egzekucji wierzytelności publicznoprawnych. Wierzyciele publicznoprawni, a jest ich około osiem tysięcy, od tej daty mają obowiązek przesyłania tytułów wykonawczych drogą elektroniczną.
System eTW (Aplikacja eTW) obsługuje dokumenty w określonych wersjach: TW-1(5), TW-3(2), ZZ-1(1), ZZ-2(1). Nie można przesyłać elektronicznych tytułów wykonawczych TW-1 w wersji (6) przez system eTW. Na chwilę obecną nie ma również możliwości przesłania zawiadomienia wierzyciela w systemie eTW.
Kluczowe informacje dotyczące tytułów wykonawczych
Organ egzekucyjny nie ma prawa do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zatem sprzeciwy dłużnika, dotyczące istnienia lub wysokości świadczenia są w tym przypadku bezpodstawne. Klauzula wykonalności jest to akt sądowy, w którym sąd stwierdza, że tytuł egzekucyjny przedstawiony przez wierzyciela nadaje się do wykonania. Oznacza to, że prowadzenie egzekucji przeciw dłużnikowi jest dopuszczalne.
W przypadku potrzeby prowadzenia egzekucji na rzecz kilku osób lub przeciwko kilku osobom albo z kilku składowych części majątku tego samego dłużnika, sąd oprócz pierwszego tytułu wykonawczego może wydawać kolejne tytuły, w których oznaczy w jakim konkretnym celu zostały one wydane. Najczęściej z taką sytuacją mamy do czynienia, gdy zwrot długu został zasądzony od kilku osób solidarnie. Ponowne wydanie tytułu wykonawczego zamiast utraconego może nastąpić jedynie na mocy postanowienia sądu wydanego po przeprowadzeniu rozprawy.
Zobowiązania podatkowe przedawniają się co do zasady z upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art. 70 § 1 o.p.). Po ogłoszeniu (wydaniu, jeżeli ogłoszenia nie było) postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności umieszcza się klauzulę wykonalności na tytule egzekucyjnym. Postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności łączy się trwale z tytułem egzekucyjnym.
Koszty postępowania egzekucyjnego
Podejmowanie „działań egzekucyjnych” przez organ egzekucyjny prowadzi do powstania nowych kosztów, które co do zasady obciążają zobowiązanych, czyli przedsiębiorców, przeciwko którym prowadzona jest egzekucja. Na koszty egzekucyjne składają się: opłata manipulacyjna, opłata za czynności egzekucyjne i inne wydatki egzekucyjne - czyli koszty faktycznie poniesione przez organ egzekucyjny związane z prowadzeniem egzekucji.
Jak (legalnie) pozbyć się KOMORNIKA?
Średni czas trwania postępowania egzekucyjnego w administracji oscyluje obecnie w okolicy 468 dni, jednak zdarzają się również postępowania trwające latami. W egzekucji administracyjnej znajduje się obecnie ok. 100 mld zł, z czego około 13 miliardów złotych to należności podatkowe.
tags: #kto #moze #wystawic #tytul #wykonawczy #do