Egzekucja administracyjna, jako dotkliwy sposób zaspokojenia wierzyciela, jest procesem sformalizowanym i podlegającym kontroli sądu administracyjnego. Naruszenie zasad w nim określonych stanowi podstawę do złożenia przez zobowiązanego różnego rodzaju środków zaskarżenia.
Zgodnie z art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. prawo do złożenia zarzutu przysługuje w przypadku wystąpienia określonych przesłanek. Warto zaznaczyć, że zgodnie z art. 33 § 3, w sytuacji gdy egzekucja administracyjna prowadzona jest na wniosek państwa członkowskiego lub państwa trzeciego, zobowiązanemu nie przysługuje prawo do wniesienia zarzutu. Zamiast tego, zobowiązany może, stosownie do art. 17a, wnieść podanie do organu właściwego państwa członkowskiego lub państwa trzeciego, zgodnie z przepisami obowiązującymi w tym państwie.
Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej musi precyzyjnie określać istotę i zakres żądania, a także przedstawiać dowody uzasadniające to żądanie. Po otrzymaniu zarzutu, wierzyciel, w uzasadnionych przypadkach, może wystąpić z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego w całości lub w części.
Kolejnym środkiem ochrony zobowiązanego jest skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, uregulowana w art. 54 ustawy. Skarga taka powinna określać zaskarżoną czynność, zakres żądania i jego uzasadnienie. Termin na jej wniesienie wynosi 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Należy jednak pamiętać, że wniesienie skargi nie wstrzymuje dalszej realizacji środka egzekucyjnego.
Zobowiązanemu, wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym, podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony, oraz organowi zainteresowanemu w wykonaniu obowiązku przysługuje również skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego (art. 56 ustawy).
Szczególne uprawnienia przysługują małżonkowi zobowiązanego w przypadku egzekucji z majątku wspólnego. Małżonkowi temu przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu, którego podstawą jest ograniczenie, zniesienie, wyłączenie lub ustanie odpowiedzialności całością albo częścią majątku wspólnego. Sprzeciw ten również musi określać istotę i zakres żądania oraz dowody je uzasadniające. W przypadku egzekucji z nieruchomości wchodzącej w skład majątku wspólnego, sprzeciw wnosi się nie później niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia małżonkowi zobowiązanego wezwania. Sprzeciw wnosi się do wierzyciela za pośrednictwem organu egzekucyjnego i może być wniesiony tylko raz w postępowaniu egzekucyjnym.
Małżonkowi zobowiązanego przysługują prawa zobowiązanego w egzekucji z majątku wspólnego z chwilą wniesienia do organu egzekucyjnego sprzeciwu albo wniosku o udzielenie informacji. Do czasu zawiadomienia organu egzekucyjnego, zajęta rzecz wchodząca w skład majątku wspólnego nie może być sprzedana, a prawo majątkowe wykonywane.
W toku postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny wydaje postanowienia, na które, jeżeli ustawa tak stanowi, przysługuje zażalenie. Zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia.

W kontekście opłat, należy wspomnieć o opłacie skarbowej. E-znaki, służące do opłacania różnych czynności, są generowane w systemie e-Płatności. Opłata skarbowa za pełnomocnictwo, na przykład, wnoszona jest w urzędzie dzielnicy Wola m.st. Warszawy.
Koszty sądowe obejmują opłaty i wydatki. Opłatę podstawową pobiera się w sprawach, w których przepisy nie przewidują opłaty stałej, stosunkowej lub tymczasowej. Opłata podstawowa wynosi 30 złotych i stanowi minimalną opłatę, którą strona jest obowiązana uiścić od pisma podlegającego opłacie. Pobranie opłaty podstawowej wyłącza pobranie innej opłaty.
Zgodnie z ustawą o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 28.07.2005 r. (Dz.U. z 2019 r., poz. 1147), opłata stała lub stosunkowa wynosi połowę opłaty ustalonej zgodnie z przepisami.
Ważną kwestią jest opłata od wniosku o nadanie klauzuli wykonalności prawomocnemu wyrokowi wydanemu przez sąd administracyjny. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej podjął uchwałę, zgodnie z którą od takiego wniosku nie pobiera się opłaty, o której mowa w art. 71 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Uchwała ta wynika z faktu, że tytuł wykonawczy w postaci orzeczenia sądu administracyjnego ma charakter zewnętrzny w stosunku do postępowania cywilnego, a jego wykonanie w drodze egzekucji sądowej nie wynika z samej jego istoty, lecz jest przesądzone w ustawie.

Sąd Rejonowy powziął wątpliwość dotyczącą opłaty od wniosku o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu. Zgodnie z art. 71 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, opłatę stałą w kwocie 50 zł pobiera sąd od wniosku o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu. Sąd Najwyższy podkreślił jednak zewnętrzny charakter tytułu wykonawczego w postaci orzeczenia sądu administracyjnego w stosunku do postępowania cywilnego. Brak opłaty stanowi wyjątek, gdy sąd cywilny nadaje klauzulę wykonalności tytułowi zewnętrznemu bez pobierania opłaty.
Artykuł 781 par. 2 zd. 1 k.p.c. przesądza o wykonaniu orzeczeń sądów administracyjnych w drodze egzekucji sądowej. Tytuł egzekucyjny pochodzący od sądu administracyjnego nie stanowi prawomocnego orzeczenia sądu, które podlega natychmiastowemu wykonaniu. Dotyczy to także ugody zawartej przed sądem, o którym mowa w art. 777 par. 1 k.p.c.
Zakres kognicji sądu w postępowaniu klauzulowym jest ograniczony. Nadanie klauzuli wykonalności orzeczeniu sądu administracyjnego wymaga jedynie rozpoznania orzeczenia jako tytułu egzekucyjnego i rozważenia, czy nadaje się ono do egzekucji. Prawomocność wyroku stwierdza sąd administracyjny.
Powszechnie przyjmuje się, że pod pojęciem orzeczeń sądu rozumie się nie tylko orzeczenia sądów cywilnych, ale również sądów karnych.
Jeżeli prowadzisz działalność gospodarczą i dochodzi do sporu, na przykład dotyczącego rozliczeń finansowych, a porozumienie nie jest możliwe, skierowanie sprawy do komornika wymaga uzyskania tytułu wykonawczego, a wcześniej tytułu egzekucyjnego. Istnieje kilka rodzajów tytułów egzekucyjnych, a postępowanie przed sądem wymaga wiedzy prawniczej.
W sprawach o zapłatę zaległych faktur sąd najczęściej wydaje nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym. Wartość przedmiotu sporu, czyli kwota, o którą toczy się spór, ma kluczowe znaczenie dla określenia właściwości sądu i opłaty od pozwu. Do wartości przedmiotu sporu nie dolicza się odsetek.
Sądem właściwym miejscowo jest najczęściej sąd, w którego okręgu pozwany mieszka lub ma siedzibę. Zasadą jest, że sądy rejonowe rozpoznają sprawy w pierwszej instancji, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Do pozwu należy dołączyć oryginały lub uwierzytelnione kopie dowodów, a także odpisy pozwu wraz z odpisami załączników. Jeżeli pozew wnosi pełnomocnik, należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego uwierzytelniony odpis.
W nakazie zapłaty sąd orzeka o obowiązku pozwanego do zaspokojenia roszczenia lub wniesienia sprzeciwu. Nakaz zapłaty, przeciwko któremu nie wniesiono skutecznie sprzeciwu, ma skutki prawomocnego wyroku.
Opłata od pozwu jest obliczana na podstawie wartości przedmiotu sporu. Na przykład, w sprawie o zapłatę 11 000 zł opłata wynosi 750 zł, a w sprawie o zapłatę 22 000 zł - 1100 zł.
Przedsiębiorcy wpisani do CEIDG mogą ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych, składając oświadczenie o braku możliwości poniesienia tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.
Czas trwania sprawy sądowej jest zróżnicowany i zależy od jej skomplikowania oraz liczby przeprowadzonych dowodów.
Od wyroku sądu pierwszej instancji przysługuje apelacja do sądu drugiej instancji. Od prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji może przysługiwać skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, jednak nie we wszystkich sprawach (np. w sprawach o prawa majątkowe, gdzie wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł).
Podstawowe akty prawne:
tags: #oplata #skarbowa #od #zarzutow #na #tytul