W polskim systemie prawnym zachodzą istotne zmiany dotyczące postępowania egzekucyjnego w administracji, a w szczególności dotyczące wzorów tytułów wykonawczych. Projektowane przepisy i wzory dokumentów są wynikiem zmian wprowadzonych na poziomie ustawowym, mających na celu usprawnienie i dostosowanie procedur do aktualnych potrzeb.
Nowe rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej zaczęło obowiązywać od 25 marca 2024 r. Jest to odpowiedź na zmiany w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, które również weszły w życie z dniem 25 marca 2024 r. na mocy art. 29 ustawy z 9 marca 2023 r. Wdrożenie nowych wzorów tytułów wykonawczych jest konieczne, ponieważ nowelizacja ustawy pociągnęła za sobą potrzebę wydania na nowo aktów wykonawczych, w tym ustalających wzory dokumentów stosowanych w postępowaniu egzekucyjnym.
W Dzienniku Ustaw z 22 marca 2024 r., pod poz. 431, zostało opublikowane rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 19 marca 2024 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej. Wzór tytułu wykonawczego stosowanego w egzekucji należności pieniężnych oznaczony jako TW-1(7) stanowi załącznik nr 1 do tego rozporządzenia. Natomiast wzór kolejnego tytułu wykonawczego, TW-3(3), znajduje się w załączniku nr 3.
Zgodnie z § 2 wspomnianego rozporządzenia, dotychczasowe wzory tytułów wykonawczych TW-1(5) i TW-3(2), które stanowiły załączniki do rozporządzenia z 12 stycznia 2021 r., mogą być stosowane przez określony czas. Wcześniej, wzory tytułów wykonawczych stanowiące załączniki do rozporządzenia Ministra Finansów z 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 850) mogły być stosowane nie dłużej niż przez 9 miesięcy od 30 lipca 2020 r., czyli do 30 stycznia 2021 r. Stosowanie starych wzorów w tym okresie było możliwe pod warunkiem prawidłowego pouczenia zobowiązanego zgodnie z art. 27 § 1 pkt 8-9a ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.).

Nowe wzory tytułów wykonawczych stosowanych odpowiednio w egzekucji należności pieniężnych (TW-1) i w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym (TW-2) bazują na poprzednio obowiązujących wzorach. Wprowadzono jednak istotne usprawnienia, takie jak umieszczenie we wzorze pól multiplikowalnych, które umożliwiają wystawianie tytułu wykonawczego obejmującego należności pieniężne wynikające z tej samej podstawy prawnej. To rozwiązanie ma na celu zwiększenie elastyczności i efektywności procesu.
Zmiany te wprowadzają również modyfikacje w zakresie obowiązków i praw stron postępowania. Tytuł wykonawczy stanowi podstawę do prowadzenia egzekucji z majątku osobistego zobowiązanego oraz majątku wspólnego zobowiązanego i jego małżonka, jeśli odpowiedzialność za należność obejmuje oba te majątki. W takim przypadku egzekucją mogą być objęte również koszty upomnienia i koszty egzekucyjne. Małżonkowi zobowiązanego przysługuje prawo do uzyskania informacji o wysokości zadłużenia oraz do wniesienia sprzeciwu w sprawie odpowiedzialności majątkiem wspólnym. Sprzeciw ten musi określać istotę i zakres żądania wraz z dowodami uzasadniającymi. W przypadku egzekucji z nieruchomości wchodzącej w skład majątku wspólnego, sprzeciw należy wnieść nie później niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia małżonkowi zobowiązanego wezwania do zapłaty.
Ważną kwestią jest również kwestia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Wniesienie zarzutu przez zobowiązanego, nie później niż w ciągu 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, skutkuje zawieszeniem postępowania egzekucyjnego. Wniesienie zarzutu po tym terminie nie powoduje zawieszenia postępowania. Zobowiązany ma również obowiązek niezwłocznego zawiadomienia organu egzekucyjnego o zmianie adresu zamieszkania lub siedziby. Niewykonanie tego obowiązku może skutkować nałożeniem kary pieniężnej.
Projekt rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej był przedmiotem opiniowania, a jego wejście w życie od 25 marca 2024 r. stanowi ważny krok w kierunku modernizacji postępowania egzekucyjnego w administracji.
Podstawą prawną dla tych zmian jest m.in. art. 26 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132 z późn. zm.).

| Rodzaj egzekucji |
|---|
| Z pieniędzy |
| Z wynagrodzenia za pracę |
| Ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, a także z renty socjalnej |
| Z rachunków bankowych |
| Z innych wierzytelności pieniężnych |
| Z praw z instrumentów finansowych |
| Z papierów wartościowych |
| Z weksla |
| Z ruchomości |
| Z nieruchomości |
tags: #sporzadz #tytul #wykonawczy #w #postepowaniu #egzekucyjnym