Jak komornik sprawdza zatrudnienie dłużnika?
Każdy komornik działa na podstawie tytułu wykonawczego, który niemal zawsze pochodzi od sądu. W tym dokumencie sąd stwierdza, że osoba X winna jest osobie Y określoną kwotę pieniędzy. Oznaczenie dłużnika następuje poprzez wymienienie jego imienia i nazwiska (ewentualnie nazwy, jeśli mamy do czynienia z podmiotami innymi niż osoby fizyczne) oraz numeru PESEL.
Zapewne już się domyślasz, jak komornik dowiaduje się o Twoim miejscu zatrudnienia. Jeśli wykonujesz pracę na podstawie umowy o pracę albo umowy zlecenia, komornik szybko namierzy Twojego pracodawcę. Standardem jest, że komornicy wysyłają do ZUS zapytanie w zakresie takim, czy dana osoba wskazana z imienia i nazwiska oraz PESEL jest ubezpieczona, a jeśli tak, to u jakiego pracodawcy. Nic się nie ukryje.
Kolejnym etapem egzekucji z wynagrodzenia za pracę będzie wysłanie przez komornika pisma do pracodawcy. Zawierać ono będzie żądanie zajęcia wynagrodzenia za pracę pracownika i wypłaty wynagrodzenia do rąk komornika. Oczywiście podlega to stosownym ograniczeniom, a komornik nie może zająć dłużnikowi wszystkich pieniędzy, które zarabia w oparciu o umowę o pracę.
Jak komornik szuka pracodawcy?
Komornik składa zapytanie do ZUS, a zakład ma obowiązek udzielić mu informacji na temat wysokości dochodów oraz miejsca zatrudnienia dłużnika. Jeśli zajęta pensja i/lub oszczędności nie wystarczą do pokrycia długu, komornik może zająć ruchomości i nieruchomości należące do dłużnika.
W przypadku osób pracujących na umowę o pracę, namierzenie ich pracodawcy nie jest niczym trudnym, ponieważ każda osoba pracująca w oparciu o umowę o pracę jest ubezpieczona w ZUS-ie. Komornik w celu ustalenia, czy dany dłużnik zarabia, musi wystąpić do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) z wnioskiem o udostępnienie informacji. Sytuacja komplikuje się jedynie wtedy, gdy dłużnik jest zatrudniony np. na umowę zlecenie.
Komornik jest funkcjonariuszem publicznym działającym przy sądzie rejonowym, a także organem władzy publicznej w zakresie wykonywania czynności w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym. Ma prawo do pozyskiwania danych z wielu różnych źródeł w celu ustalenia stanu faktycznego, a w szczególności sytuacji majątkowej dłużnika. Podstawowym źródłem informacji dla kancelarii komorniczej są strony postępowania, systemy teleinformatyczne oraz inne podmioty, do których komornik może kierować wnioski o udostępnienie konkretnych danych.
Do dyspozycji komornika są również systemy teleinformatyczne będące bogatym źródłem informacji. Przykładem może być System Informatyczny Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK) zawierający informacje o pojazdach zarejestrowanych w Polsce i kierowcach posiadających uprawnienia do kierowania lub Platforma Usług Elektronicznych ZUS.
Lista podmiotów, do których komornik może się zwrócić z żądaniem udzielenia informacji o dłużniku, jest długa. Obejmuje ona również pracodawcę, który z racji łączących go stosunków z pracownikiem posiada istotną wiedzę o pracowniku. W takiej sytuacji komornik może zwrócić się z żądaniem o udzielenie szczegółowych informacji dotyczących wynagrodzenia.
Egzekucja z wynagrodzenia za pracę
Równie częstym sposobem komorników na wyegzekwowanie od dłużników należnych wierzycielom zaległości jest zajęcie wynagrodzenia za pracę. Komornik może zająć maksymalnie 50% wynagrodzenia netto w przypadku zwykłych długów oraz 60% w przypadku dłużników alimentacyjnych. W przypadku umów cywilnoprawnych komornik może zająć 100% wynagrodzenia, jednak może odstąpić od zajęcia 100% i pozostawić dłużnikowi kwotę wolną od potrąceń, jeśli dłużnik wykaże, że otrzymywane wynagrodzenie jest jego jedynym źródłem dochodu.
Zgodnie z art. 881 par. 2 Kodeksu postępowania cywilnego, komornik zawiadamia dłużnika, że do wysokości egzekwowanego świadczenia i aż do pełnego pokrycia długu nie wolno mu odbierać wynagrodzenia poza częścią wolną od zajęcia ani rozporządzać nim w żaden inny sposób. Chodzi m.in. o wynagrodzenie za prace zlecone oraz nagrody i premie przysługujące dłużnikowi za okres jego zatrudnienia.
Jeśli jesteś w trakcie egzekucji i odchodzisz z pracy, pojawia się zwykle pytanie: kiedy komornik dowie się o nowej pracy? Właściwie można powiedzieć, że to zależy. Przede wszystkim od tego, jak bardzo aktywny w postępowaniu egzekucyjnym jest komornik, jak i sam wierzyciel. Wszystko bowiem zależy od tego, jak szybko komornik zwróci się do ZUS z ponownym zapytaniem dotyczącym Twojej osoby. Może to zrobić samodzielnie, a zwykle trochę to trwa. Jednak może zwrócić się z wnioskiem do ZUS także na prośbę wierzyciela.
W przypadku rozwiązania umowy z dłużnikiem będącym pracownikiem, pracodawca ma obowiązek niezwłocznie zawiadomić o tym komornika. Zamieszcza także informację o zajęciu należności w świadectwie pracy, które wydaje pracownikowi. Informacja ta powinna zawierać oznaczenie komornika, który zajął należność oraz numer sprawy egzekucyjnej.
Obowiązki pracodawcy
Po otrzymaniu od komornika pisma wzywającego do dokonywania potrąceń z wynagrodzenia pracodawca jest zobowiązany udzielić na nie odpowiedzi w ciągu 7 dni. Niedopełnienie tego obowiązku lub niedotrzymanie terminu jest zagrożone karą grzywny w wysokości nawet do 5000 zł.
Zgodnie z art. 882 KPC pracodawca w ciągu tygodnia od dnia wezwania przez komornika ma obowiązek:
- Przedstawienia za okres trzech miesięcy poprzedzających zajęcie, za każdy miesiąc oddzielnie, zestawienia wynagrodzenia dłużnika za pracę oraz oddzielnie jego dochodu z wszelkich innych tytułów.
- Podania, w jakiej kwocie i w jakich terminach zajęte wynagrodzenie będzie przekazywane wierzycielowi.
- W razie istnienia przeszkód do wypłacenia wynagrodzenia za pracę złożenia oświadczenia o rodzaju tych przeszkód, a w szczególności podania, czy inne osoby roszczą sobie prawa, czy i w jakim sądzie toczy się sprawa o zajęte wynagrodzenie i czy oraz o jakie roszczenia została skierowana do zajętego wynagrodzenia egzekucja przez innych wierzycieli.
Pracodawca obowiązany jest również do niezwłocznego zawiadomienia komornika oraz wierzyciela o każdej zmianie okoliczności wskazanych powyżej. Pracodawca ma obowiązek przekazywania kwot należnych pracownikowi z zajętego wynagrodzenia bezpośrednio do rąk wierzycieli. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy do wynagrodzenia została skierowana więcej niż jedna egzekucja, a kwota wynagrodzenia pracownika nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich wierzytelności. W takim przypadku zajęte wynagrodzenie powinno trafiać na rachunek komornika.
Film edukacyjny z zakresu egzekucji komorniczej z wynagrodzenia za pracę
Warto pamiętać, że pracodawca ma obowiązek odliczyć od wynagrodzenia pracownika składki na ubezpieczenie społeczne oraz zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych. Od tej kwoty pozostawia pracownikowi (w zależności od wysokości zadłużenia) kwotę minimalnego wynagrodzenia netto.
W przypadku zatrudnienia pracownika w niepełnym wymiarze, pracownik jest chroniony przed egzekucją wynagrodzenia w stopniu proporcjonalnym do wysokości swojego etatu. W przypadku ½ etatu kwota niepodlegająca zajęciu będzie wynosiła ½ minimalnego wynagrodzenia.
Jeśli chodzi o nagrody z zakładowego funduszu nagród, dodatkowe wynagrodzenie roczne oraz inne należności przysługujące pracownikom z tytułu udziału w zysku lub w nadwyżce bilansowej, podlegają one w 100% egzekucji na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych.
W przypadku umów cywilnoprawnych pracodawca ma obowiązek przekazywania wierzycielom całej kwoty wynagrodzenia za pracę (zlecenie czy dzieło). Jeśli jednak pracodawca, zgodnie z wolą pracownika, wystosuje do komornika pismo z informacją, iż dany rodzaj dochodu to jedyne źródło utrzymania pracownika, komornik może wydać zezwolenie na potrącanie maksymalnie 50% wypłaty.
Brak udzielenia wymaganych informacji komornikowi oraz niewywiązywanie się z przelewów na rzecz wierzycieli może grozić nałożeniem na pracodawcę kary grzywny w wysokości do 5000 zł. Sankcja ta może być ponawiana do czasu, aż pracodawca dokona wymaganych przez komornika czynności.
tags: #jak #komornik #ustala #czy #dluznik #pracuje